अंतरंग

मोदी इन मनिलाअनय जोगळेकर

    पंतप्रधान नरेंद्र मोदींनी 12-14 नोव्हेंबर दरम्यान 'आसियान'च्या 15व्या भारत-आसियान परिषदेला आणि 12व्या पूर्व अशिया परिषदेला उपस्थित राहण्यासाठी फिलिपाइन्सची राजधानी मनिलाला भेट दिली. या परिषदेतील भारताचा मास्टरस्ट्रोक म्हणजे पंतप्रधान मोद..

एकात्मता साधणारा कलासाधक संगम

    ***विवेक कवठेकर****  '' विज्ञान  तंत्रज्ञानाच्या या युगात कितीही प्रगत मशीन निर्माण झाली, तरी हृदय झंकृत करणारी कलाकृती ती निर्माण करू शकत नाही, हे काम एखादा कलाकारच करू  शकतो. कला  समाज परस्परांश्ािवाय जिवंत राहू शक..

उधळण रंगाची

    ****आशुतोष अडोणी*****  रांगोळी..रंगावली..! भू अलंकरण..! कधी आंगण असतं सुरूप.. चकचकीत संगमरवराचं ! तर कधी कुरूप.. ओबडधोबड मातीचं...! पण तन्मयतेने एक एक बिंदू जोडत गेलो की, साकारते रंगरेषांच्या अनाहत बोलीतून साद घालणारी ..

सैन्यदलाची रचना

***विवेक गणपुले*** आपल्या देशाची सुरक्षा भूदल, नौदल आणि वायुदल यांच्यावर अवलंबून आहे. आज आपल्या सीमा असुरक्षित आहेत. एकीकडे पाकिस्तानची, तर दुसरीकडे चीनची डोकेदुखी असते. त्यामुळे सीमा सुरक्षेचा अभ्यास करत असताना सैन्यदलाची रचना कशी असते, हे समजून घेणे ..

'लव्ह जिहाद' नव्हे, हे सक्तीचं धर्मांतरण

***विभावरी बिडवे*** केरळमधील अखिलाची केस ही सर्वार्थाने इतर केसेसपेक्षा वेगळी ठरते. कारण, ही धर्मांतर करून शुध्द फसवणुकीची केस आहे, पण माध्यमांनीही त्याला 'लव्ह जिहाद'चं लेबल लावून वेगळाच रंग दिला. अखिलाचं व्यक्तिस्वातंत्र्य म्हणून लग्नाचा निर्णय एकवे..

उद्योगकेंद्री धोरणांची गरजदिलीप करंबेळकर

वास्तविक पाहता नव्या उद्योजकांवर विश्वास ठेवून व्यवसायाच्या क्षेत्रात निरोगी स्पर्धा कशी निर्माण होईल आणि कोणाचीही एकाधिकारशाही निर्माण होणार नाही अशी नवी नियमावली व प्रशासकीय संस्कृती निर्माण करता आली, तरच या निर्माण झालेल्या आर्थिक कोंडीतून बाहेर पडता..

हसन हास्यास्पद का ठरला ?

***सिध्दाराम भै. पाटील**** 2013 मध्ये कमल हसनचा विश्वरूपम हा चित्रपट प्रदर्शित झाला होता. त्याला काही मुस्लीम संघटनांनी विरोध केला. तामिळनाडूत या चित्रपटावर अघोषित बंदीच घातली. तेव्हा कमल हसनने हा इस्लामी दहशतवाद आहे असे म्हटले नाही. उलट त्याने शेपूट घ..

हिमाचलमध्ये सत्तेसाठी दुहेरी लढत

***चंदन आनंद**** हिमाचल प्रदेशमधील निवडणुका केवळभाजपा आणि काँग्रेस या दोन पक्षांसाठी निर्णायक ठरणार आहेत. राज्यातील या दोन मुख्य पक्षांनाही या वस्तुस्थितीची कल्पना आहे. साहजिकच येथे विधानसभेच्या प्रत्येक जागेसाठी बुध्दिबळाप्रमाणे शह-काटशहाची प्रवृत्ती ..

प्रेममूर्ती

 निर्भयत्त्व मन:शुध्दि योग-ज्ञानी सुनिश्चय यज्ञ निग्रह दातृत्व स्वाध्याय ऋजुता तप अहिंसा शांती अक्रोध त्याग सौजन्य सत्यता अलुब्धता दया भूती मर्यादा स्थैर्य मार्दव पवित्रता क्षमा तेज धैर्य अद्रोह नम्रता हे त्याचे गुण जो आला दैवी संपत्ति घेऊनी॥ ..

आपलीही जबाबदारी

***विवेक गणपुले***    सुरक्षा हा विषय फक्त सैन्य, पोलीस, हेरखाते, कायदा व्यवस्थेशी संबंधित सरकारी कर्मचारी यांच्यापुरता विषय आहे, माझा त्याच्याशी काहीही संबंध नाही ह्या भ्रमात असणाऱ्या समाजाला थोडी मूलभूत माहिती देऊन हा गैरसमज दूर करावा ..

कर्तव्यदक्ष मीराताई भागवत

  **** मंगला शेंबेकर**** कांचनगौरी महिला सहकारी पतपेढीच्या पहिल्या अध्यक्ष मीराताई भागवत यांचे 10 ऑक्टोबर 2017 रोजी निधन झाले. पतपेढीच्या स्थापनेत त्यांचा मोलाचा वाटा होता. त्यांचे वैयक्तिक जीवन  समाजासाठी आदर्शवत होते. त्यांच्या मासिक ..

आयटी, स्किल्स, लेबर चौक वगैरे ....- अभिषेक राऊत

  काडेपेटीसारखी चौकोनी घरं आणि त्या चौकोनी घरांत राहणारे समाधानी चार लोक. शहराच्या कुठल्याही भागातून मला हेच दिसतं. त्यांच्यामधलाच एक मी..... आणि तो?  शहराच्या कोपऱ्यात 'विशेष आर्थिक क्षेत्रात' बांधलेल्या त्या सुंदर सुंदर बिल्डिंगी मला APM..

नव'दुर्गां'ची मुंबई

  ***डॉ. मिलिंद पराडकर****  बाँबे कासल, सेंट जॉर्ज, माजगाव, शिवडी, सायन या पाच दुर्गांनी मुंबईचा पूर्व किनारा सुरक्षित केला होता. जमिनीवरून होणाऱ्या आक्रमणाची - सिद्दी व मराठयांची - भीती याच बाजूने होती. कारण मुख्य भूमी याच दिशेला होती. मिठी..

सोफियाचं आव्हान

*** डॉ. बाळ फोंडके*** सोफिया - एक यंत्रमानव. सोफियाला नागरिकत्व बहाल करून सौदी अरेबिया काय साध्य किंवा सिध्द करू इच्छितो, हा खरा सवाल आहे. ज्या देशातल्या महिलांनाही अजून पूर्ण नागरिकत्वाचे हक्क मिळालेले नाहीत, तिथे मानवाच्या मुळावर उठण्यासाठी जिला..

आपलीही जबाबदारी

***विवेक गणपुले*** सुरक्षा हा विषय फक्त सैन्य, पोलीस, हेरखाते, कायदा व्यवस्थेशी संबंधित सरकारी कर्मचारी यांच्यापुरता विषय आहे, माझा त्याच्याशी काहीही संबंध नाही ह्या भ्रमात असणाऱ्या समाजाला थोडी मूलभूत माहिती देऊन हा गैरसमज दूर करावा आणि आपल्यावर असलेल..

वंचितांसाठी झटणारी प्रतिभा

  मराठवाडा ह्या आपल्या जन्मभूमीलाच कर्मभूमी मानून गेल्या दोन दशकांहून अधिक काळ ग्रामीण महिलांचे आरोग्य जपण्याचा आणि कर्तृत्व फुलविण्याचा वसा घेतलेल्या, 'सावित्रीबाई फुले महिला एकात्म समाज मंडळ, औरंगाबाद'च्या सक्रिय कार्यकर्त्या डॉ. प्रतिभा फाटक या..

भारतीय शेती आणि उद्योजकता

***हर्षद तुळपुळे*** भारतातल्या छोटया शेतकऱ्यांच्या सर्व मर्यादांवर मात करण्याची क्षमता अशा प्रकारच्या शेतीत आहे. छोटया शेतकऱ्यांना मोठी गुंतवणूक करणं शक्य नसतं. उद्योजकांना ते शक्य असतं. यामुळे शेतीसाठी आवश्यक पायाभूत सुविधांच्या विकासाला चालना मिळेल. ..

स्मार्ट सिटीला प्रकाश नको काय?

 कोळशाच्या बाबतीत तज्ज्ञांचे मत पाहता सन 2040पर्यंत कोळशाचे साठे संपुष्टात येण्याची चिन्हे आहेत. परंतु बदलत्या आणि वेगवान काळाचा वेध घेता हे साठे त्याहून अगोदरच संपुष्टात येतील काय? अशी भीती निर्माण झालेली आहे. वरील वास्तव पाहता एका बाजूने कच्चा मा..

रासायनिक शेतीला गोशेतीचा पर्याय

  ***मोरेश्वर जोशी**** देशाच्या कृषिक्षेत्रात गेल्या दोन महिन्यांत दोन टोकाच्या घटना घडल्या आहेत. एका बाजूला एक रचनात्मक आहे, तर दुसऱ्या बाजूला अतिशय वेदनाकारक घटना घडली आहे. त्या दोन्हीची एकत्र दखल घेण्याची आवश्यक आहे. त्या वेदनादायक घटनेची दखल ..

दांडेलीची रानगोष्ट

  ***डॉ. मिलिंद पराडकर**** वसंताचे घर, चैतन्याचे दार, सुखा अंत:पार, तेथे नाही... दांडेलीच्या त्या अवाढव्य रानात निवांत मनाने अन् शरीराने भटकताना हे असे नाना परींचे विचार डोक्यात गर्दी करीत होते. हे रान अफाट आहे. कर्नाटक सरकारने जाणीवपूर्वक जो..

ऋतुसंहारम्  'आला ग्रीष्म माझिया दारी'

  ऋतुसंहार हे खंडकाव्य तर निसर्गाचा एक सौंदर्यपटच उलगडून सांगणारे आहे. सहा ऋतूंचे सहा सर्ग, प्रत्येक सर्गात सोळापासून अठ्ठावीसपर्यंत श्लोक आहेत. कालिदासाच्या प्रतिभेचे एक विशेष वेगळेपण ऋतुसंहारमध्ये लक्षात येते, ते म्हणजे या काव्यात नायक, नायिका नाह..

वज्रकुसुम

भगिनी निवेदितांच्या कार्यमग्न व निरलस जीवनावरून प्रेरणा घेऊन 'भगिनी निवेदिता प्रतिष्ठान, सांगली' या नावाने एक अखिल भारतीय महिला संस्था सुरू झाली. या संस्थेची वेगळी ओळख निर्माण झाली ती संस्थेने केलेल्या देवदासी पुनर्वसन व एड्सग्रस्त महिला व बालके यांचा स..

जग संपूर्ण गुरु दिसे.....!!

  ***गिरीश प्रभुणे**** ''आपल्याला भारतीय तत्त्वज्ञानाच्या आधारावर सर्वांना शिक्षण द्यायला हवं आणि ते सर्वांना समान जसं असेल, तसंच ते त्याच्या त्याच्या चितीच्या - प्रज्ञा, मन आणि बुध्दी यांच्या पूर्ण ज्ञानावर आधारित हवं. प्रत्येकाचा पिंड वेगळा, प्..

हरवलेला सुवर्णाक्षरी चित्रपट - रामशास्त्री! 

***समीर गायकवाड   ****  नि:स्वार्थीपणा, निर्भीडपणा, न्यायनिष्ठुरता व नि:पक्षपातीपणा या गुणांचा समुच्चय ज्या एका अधिकारी व्यक्तीमध्ये एकवटला होता, अशी एक व्यक्ती पेशवाईत होऊन गेली. या व्यक्तीने आपल्या कर्तव्यात मोठा आणि लहान, आपला व पर..

कलाकारातील उद्योजक

***हर्षद तुळपुळे*** धंद्यात विक्री कौशल्य ज्याला जमलं तोच टिकतो. यात सर्वात महत्त्वाची कला म्हणजे 'बोलणं'. असं म्हणतात की बोलणाऱ्यांची मातीही खपते आणि न बोलणाऱ्याचं सोनंही खपत नाही. पण संदीप भावे बोलता येत नसतानाही हजारोंच्या ऑॅर्डर्स मिळवतात! वेगवेगळय..

विष्णुदास रचित देवीच्या आरत्या आणि पदेश्रीकांत उमरीकर

विष्णुदासांना देवीच्या उपासनेचे हे पारंपरिक महत्त्व संपूर्णत: ज्ञात होते. देवीच्या नवरात्रात रोज संध्याकाळी आरती केली जाते. या वेळी देवीला आळविण्याची पध्दत आहे. यासाठी विविध आरत्या-पदे-अष्टके रचली गेलेली आहेत. या सगळयात सर्वात जास्त संख्येने विष्णुदासां..

देशसेवेचे व्रत पूर्व सीमा विकास प्रतिष्ठान

  ***अमिता आपटे***  शंकर दिनकर उर्फ भय्याजी काणे हे संघ प्रचारक देशसेवेचे व्रत घेवून भारतभर फिरले.  हजारो घरांमध्ये शिक्षणाची, भारतीयत्वाची, देशप्रेमाची ज्योत पेटवली. ईशान्य भारतातील शेकडो मुलांचे ते पालक पिता होते. सध्या पूर्व सीमा विकास..

जपान, भारत आणि बुलेट ट्रेन वगैरे...- अभिषेक राऊत

1945 - हिरोशिमा आणि नागासाकी या जपानमधल्या दोन शहरांवर अमेरिकेने अणुबाँब टाकला आणि सगळं जग हादरलं. त्या हल्ल्याने जपानची आर्थिक अवस्था शून्यवत करून ठेवली. साल 1947 - भारत स्वतंत्र होत होता आणि जपान अमेरिकेच्या मदतीने आपल्यावर झालेल्या जीवघेण्या हल्ल्या..

'नदी वाहते'च्या निमित्ताने...

      ***शरदमणी मराठे**** काय सांगायचे आहे संदीप आणि त्याच्या टीमला ह्या चित्रपटातून? तसे थेटपणे हा चित्रपट काहीच सांगत नाही. संदीप, त्याची टीम आपल्याला त्या गावात, त्या छोटया नदीत भरपूर फिरवते. ती नदी, तो भूभाग, ती माणसे, त्यांचे आनं..

वाचन संस्कृतीच्या आधारवाड

  बेबीताई गायकवाड महाराष्ट्र शासनाच्या पहिल्यावहिल्या 'कवी मंगेश पाडगावकर भाषा संवर्धन' पुरस्काराच्या मानकरी ठरलेल्या नगरच्या विदुषी बेबीताई गायकवाड. डोक्यावर भाजीची पाटी आणि कडेवर लेकरू घेऊन दारोदार भाजी विकत फिरणारी माउली... शिक्षण फक्त नववी पा..

वीरपत्नीचं कर्तृत्व आणि दातृत्व

 **अश्विनी पाटील***  कुपवाडा (जम्मू आणि काश्मीर) येथील केरन सेक्टर येथे अतिरेक्यांशी झालेल्या चकमकीत भारत देशाचं रक्षण करताना कोल्हापूर जिल्हा (मासा बेलेवाडी) येथील सातप्पा महादेव पाटील शहीद झाले. शहीद सातप्पा पाटील यांच्या कुटुंबीयांवर विशेष..

प्रक्रिया उद्योगातील गरुडझेप

मनीषा धात्रक शिक्षण घेतले आहे ते स्वत:चा उद्योग सुरू करण्यासाठी, त्यामुळे लग्नानंतर घरातच बसावे लागणार असेल तर तेथे लग्नच नको, अशी ठाम भूमिका घेणाऱ्या मुली किती असतील? मनीषा शशिकांत धात्रक यांनी तशी ठाम भूमिका घेतली. त्या मुद्दयावर काही स्थळेही नाकारली..

मसणजोगी समाजाची सावित्रीमाईविकास पांढरे

रमा अल्लम आजही भारतीय  समाजव्यवस्थेतला एक मोठा वर्ग श्ािक्षणापासून वंचित आहे. मसणजोगी हा त्यातील एक समाज. स्मशानात राहून आयुष्य जगणाऱ्या मसणजोगी समाजाचे जीवन आजही अस्थिर स्वरूपाचे आहे. या समाजात ना शिक्षणाची परंपरा, ना स्थिरतेची. अंधारात चाचपडत अस..

 पाणसाप

***रूपाली पारखे-देशिंगकर*** बिनविषारी सापांची संख्या जास्त असल्याने, त्यातले आपल्या आवतीभोवती सहज दिसणारे साप आपण जाणून घेतोय. अंधश्रध्दा आणि साप यांचं अतिशय जवळचं नातं आहे. बिनविषारी सापांमध्ये अजगर, धामण, मांडोळ सापांनंतर पाणसापांबद्दल बहुतांश गैरसमज..

खिलाफत ते रोहिंग्या

***तुषार दामगुडे*** धार्मिक कडवेपणातून मुस्लीम समाजात तयार होणारे मूठभर जिहादी, त्यांच्या जगभर चालणाऱ्या हिंसक कारवाया आणि त्याबाबत बहुसंख्य मुस्लीम समाजाने धारण केलेले मौन यामुळे हे मूठभर अतिरेकी हेच सर्व मुस्लीम समाजाचे प्रतिनिधी असल्याचे चित्र जगभर ..

लेखकाच्या स्मृती जपण्यासाठी सांस्कृतिक सोहळेश्रीकांत उमरीकर

 बी. रघुनाथांच्या स्मृतीनिमित्त सामान्य रसिक एकत्र येऊन सोहळा साजरा करतात, हे जास्त महत्त्वाचे आहे आणि म्हणूनच हा उत्सव टिकून आहे. त्यात औपचारिकता नसून उत्स्फूर्तता आहे. आषाढीला महाराष्ट्रभरातून विविध संतांच्या नावाने दिंडया निघतात आणि त्या सगळया म..

बिनविषारी साप मंडोळ,  डुरक्या घोणस, गवत्या, कवडया

   ***रूपाली पारखे-देशिंगकर**** नागानंतर सर्वात जास्त मानवी त्रास सहन केलेला नि भोगलेला जीव आहे मंडोळ. मराठीमध्ये दुतोंडया, मंडोळ या बिनविषारी सापाला इंग्लिशमध्ये 'अर्थ बोआ' असं म्हणतात. बोआ कुटुंबातला अजगारासारखाच दिसणारा, पण अतिशय चिडका सद..

पाडयावरचा गणेशोत्सव

वनवासी पाडयापाडयावर हिरव्या देवाची मूर्ती आणून त्याची पूजा होत नव्हती. देव एकच आहे या भावनेने वनवासी समाजाने आनंदाने मनापासून गणेशोत्सव स्वीकारला. आता तर पाडयातील गणेशोत्सवाचा उत्साह पाहण्यासारखा असतो. या लेखाच्या निमित्ताने मला असे सांगावेसे वाटते की प..

गणेशोत्सव ना टिळकांचा, ना रंगारींचा.. उरला फक्त बुंगारींचा !श्रीकांत उमरीकर

  1990पर्यंत सार्वजनिक गणेश उत्सवाचे स्वरूप वेगळे होते. प्रचंड मोठे गणपती, त्यांच्यासमोर दिमाखदार मांडव, रोशणाई, खर्चीक आकर्षक देखावे असला प्रकार नव्हता. या निमित्ताने सांस्कृतिक कार्यक्रमांचे आयोजन केले जायचे. याच्या उलट आताचे गणेश उत्सव पाहता अशा ..

एक सूत्र, एक मंत्र

***विराग पाचपोर*** देशाला मातृस्वरूप मानणारा आपला भारतीय समाज आहे. भारतमाता ही आपली सर्वांची आई आहे. तसेच प्रकृती किंवा निसर्ग हीदेखील मातृस्वरूपा आहे. त्यामुळे सतत होणाऱ्या प्रदूषणापासून निसर्गाचे संरक्षण करण्याचा, स्वच्छतेचा, पवित्रतेचा संस्कार देणार..

अवीट गोडीची खिचडीरमेश पतंगे

  गंगापूर गावातील श्री बालाजी मंदिरातील सेवाव्रती इलाबेन राजेंद्र जोशी उर्फ काकू  दीर्घ आजाराने निधन झाले. श्री बालाजी मंदिरात अखंड सेवा करीत होत्या. महिला वर्गाकडून केल्या जाणाऱ्या सेवा कार्याचे नेतृत्व इलाकाकू करीत असत. अखेरच्या क्षणापर्यंत त..

आठवण द्रष्टया शेतकरी नेत्याची - शरद जोशींची !श्रीकांत उमरीकर

शरद जोशींनी हमी भावाऐवजी खुला बाजार मागितला होता. याचा शेतकऱ्याला कसा फायदा होऊ शकतो, याचा आणखी एक पुरावाही हाती आला आहे. सरकारने तुरीला हमी भाव जाहीर केला होता 5050 रुपये. त्यात 50 टक्के नफा मिळवला, तर त्याची किंमत जाते 7525 रुपये. आणि आंतरराष्ट्रीय बा..

पुढे टाकलेले पाऊल मागे घेऊ नका...

दुबईतील सुप्रसिध्द अल अदिल या उद्योगसमूहाचे सर्वेसर्वा धनंजय दातार यांचं नाव माहित नाही, अशी व्यक्ती विरळाच असावी. 'शून्यातून विश्व उभं करणं' म्हणजे काय याचा अर्थ  त्यांचा इथवरचा प्रवास समजून घेतला तर नेमकेपणाने कळतो. विवेकच्या वाचकांना उद्योजकतेचा..

पुढे टाकलेले पाऊल मागे घेऊ नका...

दुबईतील सुप्रसिध्द अल अदिल या उद्योगसमूहाचे सर्वेसर्वा धनंजय दातार यांचं नाव माहित नाही, अशी व्यक्ती विरळाच असावी. 'शून्यातून विश्व उभं करणं' म्हणजे काय याचा अर्थ  त्यांचा इथवरचा प्रवास समजून घेतला तर नेमकेपणाने कळतो. विवेकच्या वाचकांना उद्योजकतेचा..

कोण म्हणते संघाने स्वातंत्र्यचळवळीत भाग घेतला नाही?वसंत गद्रे

  1930च्या आसपासदेखील तेथील सरकारला मध्यवर्ती सरकारची गैरमर्जी ओढवून घ्यावी लागली. तोपर्यंत सरकारला असे वाटत होते की, रा.स्व. संघ ही हिंदू महासभेची दुसरी बाजू आहे. पण त्या वेळची म. गांधींनी जी असहकाराची चळवळ चालू केली, त्याला रा.स्व. संघाने पाठिंबा ..

गर्द हिरव्या पानात

  उन्हाच्या माऱ्याने अधोमुख त्रस्त असलेली ती वेल किंवा ते झाड. दमदार पावसात सचैल भिजलं की, आतून अमृतपान केल्यासारखं दमदार ताठ होतं. त्यात नवयौवनेचा उल्हास आणि आत्मविश्वास फुलतो. गर्द हिरव्या पानात यौवन आणि समंजस तारुण्याचा विलोभनीय संगम दिसतो. मग ..

किल्ल्यांवरील गणेशमूर्ती

      ***प्र के. घाणेकर**** महाराष्ट्रातील गड कोट किल्ले दुर्ग अन् जंजिरे याचबरोबर असंख्य लहानमोठया गढयांना भेट देताना तिथे अवचित गणेशदर्शनही घडतं. खरं तर श्रीगणेश ही विद्येची देवता. पण त्या लढाऊ जागांवर हिचं स्थान कसं? बहुतेक गडकिल्ल..

गोव्यातील गणेश मंदिरे

***गौरी देसाई***  गोव्यात प्राचीन काळी विपुल प्रमाणात गणेश मंदिरे होती की नाही, याबद्दल ठोस पुरावे उपलब्ध नाहीत. परंतु, ध्वस्त झालेल्या देवालयांची संख्या पाहता गणेश मंदिरे नव्हतीच, असे म्हणणे धाडसाचे ठरेल. मूळ दीपवती (दिवाडी) बेटावरील आणि आता खांड..

पावित्र्य सार्वजनिक गणेशोत्सवाचे - जी.एस.बी. मंडळ, वडाळा- पूनम पवार

  गणपती ही बुध्दीची देवता आहे, पण याचे कुणाला भानच राहिलेले नाही असे वातावरण बहुतांश सार्वजनिक गणेशोत्सवात पाहायला मिळते. हे जरी खरे असले, तरी काही मंडळे अजूनही मूळ उद्देश आणि गणेशाचे पावित्र्य यांची सांगड घालताना दिसत आहेत. त्यातीलच एक म्हणजे जी.एस..

मध्य प्रदेशातील चैतन्याचा जागर..!प्रशांत पोळ

आज महाराष्ट्रातल्या गणेशोत्सवाचे स्वरूप काहीसे बदलले असेलही. पण मध्य प्रदेशातील मराठी मंडळी ते पारंपरिक स्वरूप बऱ्याच प्रमाणात टिकवून आहेत. इंदूर, जबलपूर, भोपाळ, ग्वाल्हेर, उज्जैन वगैरे तर मराठी गणेशोत्सवांची मोठी ठिकाणे. पण मध्य प्रदेशात जिथे म्हणून शं..

भीमराव मात्र उपेक्षितच राहिले...

*** गिरीश प्रभुणे**** ज्येष्ठ साहित्यिक आणि सामाजिक कार्यकर्ते डॉ. भीमराव गस्ती यांचं मंगळवार, दि. 8 ऑगस्ट 2017 रोजी कोल्हापूर येथे निधन झालं, देवदासी प्रथा नष्ट व्हावी यासाठी भीमरावांनी आयुष्य खर्ची घातलं, बेरड-रामोशी समाजाच्या विकासासाठी त्यांनी बेळग..

बिंबब्रह्माचे आणि वास्तुब्रह्माचे मर्मज्ञ अभ्यासक- डॉ. गो.बं. देगलूरकरअश्विनी मयेकर

पुरातत्त्वशास्त्राला अनेक आयाम आहेत आणि यातल्या एकेका आयामासाठी, त्यातील सखोल संशोधनासाठी अवघं आयुष्य वेचणारे प्रतिभावंतही या महाराष्ट्रात आहेत. 'गाथा ऋषिमुनींची' या अनियमितपणे चाललेल्या लेखमालेतील तिसरा लेख आहे, मूर्तिशास्त्र आणि मंदिरस्थापत्य या विषया..

कहाणी एका शाकाहारी गावाचीविकास पांढरे

  महाराष्ट्रातील अनेक गावांना संपन्न असा इतिहास, भूगोल आहे. शेकडो वर्षांपासून चालत आलेली वैशिष्टयपूर्ण परंपरा अशी अनेक गावे जपत आहेत. आजच्या जागतिकीकरणाच्या युगात अशा परंपरा जपणाऱ्या गावांचा हेवा वाटतो. आज आपण परंपरेने शाकाहारी राहिलेल्या गावाची ओ..

चीनमधील अंतर्गत धुसफुस

**** विनय जोशी**** भारताच्या उत्तर सीमेवरील डोकलाम येथील लष्करी पेचप्रसंगानंतर, अनेक भारतीय लेखकांनी आणि प्रसारमाध्यमांमधला मोठया गटाने सतत भारतीय आणि चिनी लष्करातील, तसेच आर्थिक क्षमतेतील संख्यात्मक फरकाचा मारा छुप्या किंवा उघड पध्दतीने करून भारत..

चिनी मालाची अनिर्बंध आयात की चिनी सहकार्यावरील उद्योगनिर्मिती?

  *** राजेश कुलकर्णी**** अनिर्बंध चिनी आयातीमुळे देशावर होणारे दुष्परिणाम आणि चीनच्या सहभागाने देशात उभारल्या जाणाऱ्या उद्योगांपासून देशाला होणारा फायदा यातील फरक सामान्य भारतीयांपर्यंत पोहोचवायला हवा. आपल्याकडे संशोधनावर भर नसल्यामुळे आपण त..

विऔद्योगीकरण - चीनचा भारताभोवती फास

***प्रा. अजय वि. पत्की**** स्वस्त वस्तू भारतीय बाजारपेठेवर थोपविणे ही चीनची धोरणात्मक चाल आहे. कमी किमतीचे आकर्षण, गुणवत्ता नसली तरी चालेल अशी लोकांची प्रवृत्ती ही या धोरणाचा प्रमुख आधार आहे. चीनने ती अगदी नेमकी हेरली आहे. गेल्या वीस वर्षांपासून चीनचे ..

बेल्ट रोड प्रकल्प आणि भारतअनय जोगळेकर

बेल्ट रोड हा चीनने जगातील मध्यवर्ती साम्राज्य बनण्याच्या दृष्टीने टाकलेले एक महत्त्वाकांक्षी पाऊल आहे. या प्रकल्पासाठी चीन दर वर्षी 500 अब्ज डॉलर्स इतकी प्रचंड गुंतवणूक करणार असून सहभागी देशांना कर्ज तसेच अर्थसाहाय्य पुरवण्यासाठी चीनने एक स्वतंत्र आर्थि..

आधुनिक काळातील सांदिपनी श्रीराम मंत्री

  ***डॉ. कीर्तिदा रमेश महेता*** जुहू येथील उपनगर शिक्षण मंडळाचे संस्थापक आणि विद्यानिधी शिक्षण संकुलातील विविध ज्ञानशाखांचे प्रणेत श्रीराम मंत्री यांचे 30 जुलै रोजी निधन झाले. ते 94 वर्षांचे होते. सामाजिक आणि शिक्षण क्षेत्रातील त्यांच्या कार्यकर्..

रक्तरंजित मध्यपूर्व - इतिहास आणि वर्तमान शिया - सुन्नी संघर्ष     रमेश पतंगे

शिया मुसलमानांच्या मते शेवटचे खलिफा अली इब्न अबू तलिब हेच खरे खलिफा मानले पाहिजेत. कारण ते प्रेषितांच्या घरातील होते. या चार खलिफांपैकी तीन खलिफांच्या हत्या झाल्या. अबू तालिबचीदेखील हत्या झाली. यानंतर खलिफा ही गादी मक्केहून सीरियात गेली आणि उमाय्यद खिला..

तसलिमा प्रकरणी रझाकारांचा पुन्हा नंगानाच!

***संगीता धारूरकर**** या घटनेने झुंडशाहीच्या रझाकारी दबावामुळे आणि पोलिसांच्या बोटचेप्या, ढिसाळ यंत्रणेमुळे, तथाकथित पुरोगाम्यांनी आपला सहिष्णुतेचा मुद्दा गुंडाळून ठेवल्यामुळे जगातील सर्वात मोठी लोकशाही असलेल्या हिंदुस्थानातील अभिव्यक्तिस्वातंत्र्यापुढ..

भारतीय पर्यटनस्थळांसाठी परदेशी पाहुण्याची तळमळश्रीकांत उमरीकर

  दोन आंतरराष्ट्रीय ऐतिहासिक पर्यटनस्थळे जवळ जवळ असलेले संपूर्ण जगातले एकमेव ठिकाण म्हणजे औरंगाबाद. वेरूळ-अजिंठा या दोन्ही ठिकाणांना आंतरराष्ट्रीय मान्यता आहे. ही आपली मोठी सांस्कृतिक केंद्रे आहेत. महाराष्ट्राचा विचार करताना आपण औरंगाबादला पर्यटनाची..

राष्ट्रद्रोही सिमीचा पर्दाफाश करणारे पुस्तकचिंतामण पाटील

 काश्मीरमध्ये 2001 साली आतंकवाद्यांशी झालेल्या चकमकीत भारतीय सैनिकांनी 3 हल्लेखोर आतंकवाद्यांचा खात्मा केला. त्यापैकी एकाच्या खिशात जळगावचा फोन नंबर असलेली चिठ्ठी सापडल्यानंतर भारताविरुध्दच्या लढाईसाठी भारतातीलच मुस्लीम तरुणाईचा वापर पाकिस्तान करू ..

'चलता है ' कल्चरला ब्रेक पाणीपुरवठयाचे वीज कनेक्शन कटचिंतामण पाटील

  ग्रामपंचायत जिंकायची तर लोकांशी गोड गोड बोलायचे, लोकांना आवडेल तसेच वागायचे, कोणाचे मन मोडायचे नाही की कोणाला अडवायचे नाही. त्यामुळे गावात बेशिस्त नि बेदिली माजली तरी चालेल, पण निवडणूक जिंकता आली पाहिजे. लोक नाराज होऊ  नयेत म्हणून खेळल्या जाण..

विषारी साप : नाग आणि मण्यार

*** रूपाली पारखे-देशिंगकर*** नागाचं विष मनुष्याच्या न्यूरोसिस्टिमवर, म्हणजेच मज्जासंस्थेवर परिणाम करतं. या प्रकारच्या विषाला 'न्यूरोटॉक्सिन' असं म्हणतात. हे विष टोचण्यासाठी नागाला फणा बंद करावा लागतो. त्यामुळे नाग फणा काढला असताना दंश करतो ही अंधश..

वृषभसूक्तश्रीकांत उमरीकर

नांगर-बैल-माणूस यांच्या त्रिवेणी संगमातून मोठया प्रमाणात धान्याचे उत्पादन व्हायला लागले. अन्नासाठी वणवण फिरायची गरज राहिली नाही. खऱ्या अर्थाने इथून मानवी संस्कृती स्थिर झाली. पोटाची आग विझल्यावर कला, संगीत व इतर बाबी बहरत गेल्या. माणसाला विचार करायला सवड ..

निसर्ग समृध्दीचं कोंदण

****विनिता तेलंग**** पणजी शहराला लागून असलेल्या मांडवी नदीच्या किनाऱ्यावर 'chorao' बेटावर 'सलीम अली पक्षी अभयारण्य' आहे. म्हटलं तर किनाऱ्यावर, म्हटलं तर पाण्यात, संपूर्णत: खारफुटीच्या जंगलात.  एकपेशीय जलजीवांपासून ते मासे, गरुड, साप, मगरी अशी एक भ..

जात पंचायती कायद्याच्या कक्षेतविकास पांढरे

 भटका विमुक्त समाज हा जात पंचायतीसारख्या कोंडीतून मुक्त होत आहे, याची प्रसादचिन्हे दिसू लागली आहेत. निष्पाप नागरिकांना जातीतून बेदखल करणाऱ्या जात पंचायतींना लगाम लावणारा आणि शिक्षेची तरतूद असणारा कायदा जुलै महिन्याच्या पहिल्या आठवडयात महाराष्ट्रात ला..

इतरत्रडॉ. सतीश नाईक

मधुमेहात हृदयाला होणाऱ्या त्रासाबद्दल आपण जागरूक असतो, परंतु इतर ठिकाणी असलेल्या रक्तवाहिन्यांमध्येदेखील ब्लॉक्स तयार होतच असतात. मग हृदय राहतं बाजूला, आणि लकवा, पायाचा रक्तपुरवठा कमी होणं वगैरेंशी झुंजताना रुग्णाच्या नाकीनऊ  येतात. त्यामुळे अशा इत..

जीएसटीमुळे अर्थकारणाला गती मिळेल - अरुण जेटलीवसंत गद्रे

अद्याप बहुतांश लोकांना वस्तू सेवा कर (जीएसटी) म्हणजे काय किंवा त्याचे स्वरूप काय आहे हे माहीत नाही. या पार्श्वभूमीवर नुकतेच India Today या नियतकालिकाच्या 10 जुलैच्या अंकात केंद्रीय अर्थमंत्री अरुण जेटली यांची श्वेता पुंज यांनी घेतलेली मुलाखत प्रसिध्द झा..

वैज्ञानिक नागपंचमी

******रूपाली पारखे-देशिंगकर*** दिवसेंदिवस विज्ञानाने रुंदावत जाणारा वैज्ञानिक दृष्टीकोन मानवाच्या मदतीला येतो आहे. उंदीर, घुशी, बेडूक, सरडे, इतर लहान साप, पक्ष्यांची अंडी हा आहार असणारे साप सहजच किंवा विनाकारणही दूध पीत नाहीत. पाण्यात, मातीत सहजतेने वा..

निंबाळकरांच्या रूपाने जळगावात स्वच्छतादूतचिंतामण पाटील

जिल्हाधिकारी निंबाळकरांनी आयुक्ताच्या प्रभारी कार्यभाराच्या काळात केलेल्या चमकदार कामगिरीमुळे जळगावातील जनतेत समाधान व्यक्त होत आहे. महापालिका स्थापनेच्या प्रारंभीच्या काळात तत्कालीन आयुक्त प्रवीण गेडाम यांनी महापालिकेच्या कारभारातील भोंगळपणा उपसला होता..

शोध आकाश 'सरस्वती'चा

*** हर्षल कन्सारा**** सरस्वती दीर्घिका पृथ्वीपासून 400 कोटी प्रकाशवर्षे एवढया अंतरावर आहे. म्हणजे प्रकाशाला तेथून पृथ्वीवर पोहोचण्यासाठी सुमारे 400 कोटी वर्षे लागतात. यावरून त्याच्या अंतराचा अंदाज आपण बांधू शकतो. शास्त्रज्ञांच्या मते सृष्टीची निर्..

चीनच्या सागरी विस्तारवादाला पायबंद घालणारा युध्दसराव

  अमेरिका आणि चीन हे जागतिक महासत्तापदासाठी एकमेकांसमोर उभे ठाकले आहेत. त्यामुळे मलबार युध्दसरावात चीनचे तीन प्रमुख शत्रू सहभागी झाले आहेत. चीनच्या दक्षिण-पूर्व आशियाई समुद्रावरच्या अनधिकृत दाव्यांना प्रभावीपणे आव्हान देण्यात आले आहे. मलबार युध्दस..

श्रमयोगी दत्तोपंतांना अभिप्रेत भारतीय मजदूर संघ

***बाबा जोशी**** लोकमान्य टिळकांच्या जन्मदिनाच्या मुहूर्तावर 23 जुलै, 1955ला भोपाळ येथे, भारतातील श्रमिकांच्या आक्रोशाला वाट मोकळी करून देण्याकरिता दत्तोपंत ठेंगडी यांनी शून्यातून भारतीय मजदूर संघाची स्थापना केली. योजनाबध्द अखंड परिश्रम व कार्यकर्त्यांच्..

'भोसला मिलिटरी'त मुलींना संधी

*** डॉ. अंजली सक्सेना*** लष्करी शिक्षण हीच स्वराज्यक्षमतेची पूर्वतयारी असे स्वातंत्र्यापूर्वी काळात घोषणा करणारे आणि इंडियन मिलिटरी अकादमी उभी राहावी म्हणून प्रयत्न करणारे, भोसला मिलिटरी स्कूलचे संस्थापक डॉ. बाळकृष्ण शिवराम मुंजे. डॉ. मुंजे ह्यांच..

समज - गैरसमज

***रूपाली पारखे-देशिंगकर*** आषाढ महिना सरत नाही, तर मनाला ओढ लागते ती भाविकमास श्रावणाची. श्रावणाच्या अगदी पहिल्या दिवसापासून सणांची मालिका सुरू होते. मनभावन श्रावणात येणारा पहिलाच मोठा सण म्हणजे श्रावण शुध्द पंचमी, अर्थात नागपंचमी.  पूर्वापार, कृ..

साहित्य संमेलन अध्यक्ष निवडणुकीने की नियुक्तीने?श्रीकांत उमरीकर

  सर्व घटक संस्थांची साहित्य संमेलने होतात. त्याच्या अध्यक्षपदासाठी निवडणूक होत नाही. विश्व साहित्य संमेलनाचा अध्यक्षही निवडून येत नाही. इतकेच काय, ज्या महामंडळाद्वारे हा कारभार चालतो, तेथेही लोकशाहीला फाटा दिला आहे. चारही घटक संस्थांनी प्रत्येकी ..

मराठी असे आमुची Mother Tongue

***सुधाकर राजे*** मराठी वर्तमानपत्रे असल्याचे सोंग करणारी इंग्लिश जाहिरातपत्रे बाजूला ठेवून अस्मादिकांनी स्वत:ला सवाल केला - आता बोला! बर्नार्ड शॉ साहेबांच्या पसंतीला उतरेल इतकी निरक्षर इंग्लिश पत्रकारिता केलीत, पण ही अशी अस्सल मराठी पत्रकारिता करता ये..

दलित की भारतीय?रमेश पतंगे

खरे सांगायचे, तर आता राजकारणातून दलित शब्दच हद्दपार केला गेला पाहिजे. दलित शब्द जातिनिदर्शक झालेला आहे. अमुक अमुक व्यक्ती दलित आहे, याचा अर्थ ती एका विशिष्ट जातीची आहे, असा होतो. राजकारणातून आणि समाजकारणातून जर जातीला हद्दपार करायचे असेल, तर जातिनिदर्शक..

''भा.वि. परिषदेचा सदस्य असल्याचा अभिमान आहे'' - शिवकुमार खेतान

संघाच्या माध्यमातूनच 1997 साली  जे.बी. नगर येथील भारत विकास परिषदेच्या कामाची जबाबदारी त्यांच्यावर आली. मितभाषी असलेले शिवकुमार खेतान आणि त्यांच्या सहकाऱ्यांनी शाखा सुरू करण्यासाठी अत्यंत मेहनत घेतली. जे.बी. नगर परिसरातील जनतेशी सतत संपर्क साधून त्..

ऍश-ट्रे- अभिषेक राऊत

ऊनकलत्या दुपारची वेळ असते. उजव्या बाजूच्या खिडकीतून येणारी उन्हाची तिरीप टेबलावर विखुरलेल्या कागदांशी खेळत असते. सकाळपासून काहीतरी लिहिण्याचा चाललेला प्रयत्न, विखुरलेल्या कागदांतून, थंड  झालेल्या कॉफीमधून आणि भरत चाललेल्या ऍश-ट्रेमधून जाणवत राहतो. ..

शंकरमहाराज खंदारकर लिखित वारकरी प्रस्थानत्रयीश्रीकांत उमरीकर

पंढरीची आषाढीची वारी संपली की सगळे लोक/माध्यमे हा विषय आपल्या डोक्यातून काढून टाकतात. परत पुढच्या वर्षी मान्सून आणि मग गावोगावच्या दिंडयांची लगबग या बातम्या येईपर्यंत सारे काही या गप्पगार असते. खरे तर आषाढी एकादशीपासून चतुर्मास सुरू होतो. या एकादशीला '..

एका जनार्दनी वारी करी!दीपक हनुमंत जेवणे

*** ह.भ.प. दीपक हनुमंत जेवणे*** वैकुंठीचा देवच पंढरीनाथ बनून प्रकटला आणि वारी सुरू झाली. पंढरीनाथाच्या भक्तसंप्रदायाला 'वारकरी संप्रदाय' असेच नाव पडले. या भागवत धर्माच्या मंदिराचा पाया संत ज्ञानेश्वरांनी रचला असे म्हणतात. याचे कारण त्यांनी वारकरी ..

वारी चुकू नेदी हरीरवींद्र गोळे

'पंढरीची वारी आहे माझ्या घरी आणि न करी तीर्थ व्रत' असे संत तुकाराम महाराजांनी सांगितले आहे. पिढयानपिढया पायवारीची परंपरा असणारी असंख्य वारकरी कुटुंबे महाराष्ट्रात आहेत. पंढरीची आषाढी वारी आणि सावळा विठोबा हे महाराष्ट्राचे सांस्कृतिक संचित आहे. या संचिता..

खार पाळणाऱ्या मुलाची गोष्टश्रीकांत उमरीकर

ल.म. कडू यांच्या 'खारीच्या वाटा' या पुस्तकाला यावर्षीचा साहित्य अकादमीचा बालसाहित्यासाठीचा राष्ट्रीय पुरस्कार मिळाला. ल.म. कडू  हे मराठी चित्रकार, प्रकाशक व बालसाहित्यिक आहेत. त्यांचे 'झाड' हे लहान मुलांसाठीचे द्वैभाषिक पुस्तक प्रकाशित झाले आहे. 'ज..

लोककलेच्या संस्कृतीधनाचे वारसदार...सपना कदम

अमित, लक्ष्मण, प्रविण यांच्या या धडपडीत आज अनेक तरुण कलाकार सहभागी होत आहेत. विशेषत: जॅझ, हिपहॉपचा प्रभाव असलेल्या आजच्या काळातील महाविद्यालयीन विद्यार्थ्यांमध्ये लोककलेविषयी आवड निर्माण करण्यात त्यांना यश मिळत आहे. लोककलांचे हे संस्कृती संचित कसे जपून ..

शोध वंचितांचा...

पहाटेचे पाच वाजले की ती वस्ती जागी होते. तोंडावर पाणी मारले न मारले, तोच घरातील कळती सवरती तरुण बाया-पोरं बाहेर पडतात ती कामासाठी! त्यांची ती धांदल, गडबड गोंधळ चालू असतो, तेव्हा आजूबाजूची वस्ती सकाळच्या अर्धवट गोड झोपेत असते. एकीकडे फिरायला निघालेले तर..

कार्यकर्तेपण जपणारा राज्यपालरमेश पतंगे

*** रमेश पतंगे**** राज्यपालपदाचा डामडौल नाही, वागण्यात कसली कृत्रिमता नाही, कार्यकर्त्याला सलगी देण्यात कसली कमतरता नाही, बोलण्यात मार्दव, आणि जो ज्या कामासाठी आला आहे त्याचे काम होईल याची चिंता, हे रामभाऊंचे दर्शन मी कधी विसरू शकेन असे नाही. पंडित दीनदय..

लोकसहभागातून व्हावी भिलारची पुनरावृत्तीश्रीकांत उमरीकर

रस्ते-वीज-पाणी-रेल्वे-सुरक्षा आदी महत्त्वाचे विषय शासनावर सोडून द्यावेत. पण इतर विषयांतही शासनाचीच जबाबदारी आहे, हे आपण किती दिवस म्हणत बसणार आहोत?विशेषत: साहित्य-संस्कृतीविषयक कितीतरी बाबी शासनाच्या खांद्यावरून काढून लोकांनी आपल्या खांद्यावर घेतल्या पा..

लग्न आमदारांच्या लेकींचं...

  ***अनिल डावरे***   सर्वसामान्यांच्या कल्याणासाठी शासन अनेक योजना राबवते. लाभार्थ्यांपर्यंत त्या पोहोचविण्याचा प्रयत्नही करते. मात्र या चाकोरीबध्द योजनांच्या पलीकडे जात लोकप्रतिनिधी समाजाला दिशा देण्याचे कार्य करू शकतात. ठाणे जिल्ह्यातील म..

हायपोग्लायसेमियाडॉ. सतीश नाईक

हायपोग्लायसेमिया म्हणजे रक्तातलं ग्लुकोज नॉर्मलपेक्षाही कमी होणं. मुळात याच्या व्याख्येतच पहिली गोम आहे, ती म्हणजे 'नॉर्मल'ची पातळी ठरवण्याची. असं कुणीही उठलं आणि एखादा आकडा सांगितला, तोच नॉर्मल म्हटलं तर चालणार नाही. हा आकडा कसा आला ते शास्त्रीयदृष्टया..

'गृहस्थाश्रमाचे फळ' लाभलेले दादा कचरेदीपक हनुमंत जेवणे

दादांचे जीवन न्याहाळले तर असे वाटते की, संत तुकाराम महाराजांनी 'जोडोनिया धन' हा अभंग जणू त्यांनाच उद्देशून लिहिला आहे. बहुतेक लोक गृहस्थाश्रमातच रमणारे असतात, पण गृहस्थाश्रम सुफळ करणारे लोक अभावानेच दिसतात. परोपकारी स्वभाव, परनिंदेचा तिटकारा, मातृवत परद..

हिंसक माणिक 'सरकार'

***पार्थ कपोले**** पुस्तकाचे नाव    :    त्रिपुरातील अराजकाचा लाल चेहरा                       माणिक सरकार लेखक    : दिनेश कानजी प्रकाशन  : चंद्र..

पॅरिस वातावरण करार आणि विपरीत बुध्दी...विकास देशपांडे

गेल्या आठवडयात, व्हाइट हाउसच्या रोझ गार्डनमध्ये उभे राहून, उपस्थित पत्रकार, माध्यमे आणि साऱ्या जगापुढे अमेरिकन राष्ट्राध्यक्ष ट्रंप यांनी ''पॅरिस येथे झालेल्या जागतिक वातावरण करारामधून (पॅरिस करार - Paris Climate Accordमधून) अमेरिका बाहेर पडेल'' असे जाह..

कौशल्य विकास - स्वावलंबनाची गुरुकिल्ली

***प्रा. नितीन मोहरीर*** कुशल कामगार ही काळाची गरज आहे आणि आज सर्वच क्षेत्रात नेमकी त्याचीच चणचण आहे. यामुळे भविष्यात निर्माण होणारा धोका ओळखून पंतप्रधानांनी कौशल्य विकासाला अग्रक्रम दिला. त्याचे फलित म्हणजे देशभरात सुरू झालेली कौशल्यविकास प्रशिक्षण केंद..

कोकणातील शेतकरी संपात दिसलाच नाही!

  ***  मिलिंद धक्टू चाळके*** शेतकरी संपाला संपूर्ण महाराष्ट्रातून संमिश्र प्रतिसाद मिळाल्याचे बघायला मिळाले. या सगळयात कहर म्हणजे कोकणचा शेतकरी या आंदोलनात कुठे औषधालाही बघायला मिळाला नाही. (ज्या कोकणातून मराठा क्रांतीचे भलेमोठे प्रचंड मोर्चे ..

शेतीसाठी 'मार्शल प्लॅन' हवाश्रीकांत उमरीकर

शेतीला उद्योगाचा दर्जा मिळेल तेव्हा मिळो. पण सगळयात आधी शेतीची उपेक्षा थांबली पाहिजे. शेतीसाठी काही करता आले नाही तरी चालेल, पण शेतीसाठी काहीतरी करतो म्हणून शेतीचे जे शोषण आजही खुल्या व्यवस्थेत चालू आहे, ते बंद झाले पाहिजे. आता हा रोग हाताबाहेर गेला आहे..

पुणतांबा आणि नाशिक - संपाचे धुमसते केंद्र

स्वातंत्र्यपूर्व कालखंडात परकीय राजवटीविरोधातील चळवळीतही या गावाचे जसे योगदान आहे, तसेच सन 1940मध्ये राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाची पहिली शाखा सुरू करणारे गाव म्हणूनही संघवर्तुळात या गावाचा परिचय आहे. जुन्या कालखंडापासून या गावावर संघाचा विशेष प्रभाव राहिला. काळगतीनुसार अनेक राजकीय पक्षांचा, संघटनांचा उदय झाला असला तरी आजही या गावामध्ये संघाची नियमित शाखा लागते. दिवंगत खासदार सूर्यभान वहाडणे यांनी याच गावामध्ये खंडकरी शेतकऱ्यांची चळवळ उभारली. राज्यातली पहिली शेतीशाळाही येथे सुरू झाल्याची नोंद आहे...

कृषिविकासाचे मॉडेल विकसित व्हावे

राज्यात मान्सूनची चाहूल लागली की पेरणी आणि शेतीच्या अन्य कामांसाठी शेतकरी सज्ज झालेला असतो. यंदा मात्र महाराष्ट्रातील शेतकरी शेतीच्या कामासाठी सज्ज झाला नसून तो आपल्या मागण्यांसाठीच्या आंदोलनात व्यग्र असल्याचे दिसून येत आहे. ही वेळ शेतकऱ्यांवर का आली आह..

ठाणे शहरातील कचऱ्याचे व्यवस्थापन

*** भटू सावंत*** ठाणे शहराला मुंबईच्या लगत असूनही तिच्यापेक्षा निसर्गाचे सान्निध्य अधिक लाभलेले. शहरीकरणाच्या समस्यांचा सामना करणाऱ्या येथील नागरिकांनीही पर्यावरणाचे भान जपण्याचा प्रयत्न केला. त्यातूनच पर्यावरणासाठी काम करणाऱ्या संस्थांचा जन्म झाल..