ताज्या अंकातील वाचनीय

कोविडच्या ‘आर्थिक’ महामारीवर बँकांचा उतारा

कोरोनासारख्या महामारीमुळे सारे जग ठप्प झाले आहे. आरोग्यव्यवस्थेबरोबर, अर्थव्यवस्थेलाही याचा मोठा फटका सहन करावा लागला आहे. सुदैव म्हणजे मध्यवर्ती शासन आणि रिझर्व्ह बँक या दोघांच्या योग्य नियोजनामुळे व व्यवस्थापनामुळे बॅंकांचे व्यवहार सुरळीतपणे चालू राहिले. तसेच भारतीय अर्थव्यवस्थेची घडी बिघडू नये, याकरिता भारताच्या अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांनी २० लाख कोटी रुपयाचे पॅकेज जाहीर केले आहे. ..

महत्त्वाच्या उद्योग क्षेत्रांनाही पॅकेजची गरज

कोरोना‌ महामारीमुळे होत असलेल्या आर्थिक, औद्योगिक नुकसानीवर उपाय म्हणून देण्यात आलेले २० लाख कोटीचे पॅकेज देशाच्या पुनर्बांधणीच्या दृष्टीने अपूर्ण आहे. पर्यटन, टेलिकॉम, रिटेल, बांधकाम व्यवसाय यांसारख्या महत्त्वाच्या उद्योगाबाबत सरकारला पुनर्विचार करणे आवश्यक आहे. या पॅकेजमध्ये राहून गेलेल्या, मात्र अर्थव्यवस्थेच्या दृष्टीने महत्त्वाच्या असलेल्या या उद्योगक्षेत्रांसाठी पॅकेजचा विचार व्हायला हवा.. ..

सूक्ष्म, लघू आणि मध्यम उद्योगांचे सशक्तीकरण

भारतीय अर्थव्यवस्थेत सूक्ष्म, लघू व मध्यम उद्योगांचे फार महत्त्व आहे. ८० टक्क्यांहून अधिक अशा आपल्या अनौपचारिक अर्थव्यवस्थेत लघुउद्योगाचा वाटा मोठा आहे. कोट्यवधींना रोजगार देणारा हा समूह आहे. याची महती लक्षात घेता मा. पंतप्रधानांनी सुमारे ३.७ लाख कोटीचे पॅकेज सूक्ष्म, लघू व मध्यम उद्योजकांकरता जाहीर केले. या योजनांद्वारे जास्तीचा वित्तपुरवठा, खर्चात बचत आणि सवलत या रूपाने या सर्वांच्या हाती अधिक पैसे उपलब्ध करून देणे हे या सर्व योजनांचे प्रमुख सूत्र आहे. ..

काळ्या कायद्याची उठली सक्ती शेतकऱ्यांची झाली मुक्ती

- शेतीमाल व्यवहारातील काही अटी शिथिल करुन, शेतमालासाठी बाजार मुक्त केले. तसेच खरेदीदार व शेतकरी यांच्यातील दलालांना हटवून परस्पर कराराला परवानगी देऊन केंद्राने शेतकऱ्यांच्या पायातल्या बेड्या काढून मुक्त केले आहे. पर्यायाने यांचा फायदा ग्राहकांनाही होणार आहे. भारत स्वावलंबी होत असताना शेतकऱ्यची पिवलेही स्वालंबनाच्या दिशेने पडतील. ..

श्रमिक हीच देशाची शक्ती

श्रमिक हीच देशाची शक्ती ..

कोरोना : नक्षली चळवळीसाठी इष्टापत्तीच

कोरोना : नक्षली चळवळीसाठी इष्टापत्तीच ..

कोरोनापासून बचाव गरोदर महिला आणि स्तनदा मातांचे

कोरोनापासून बचाव गरोदर महिला आणि स्तनदा मातांचे ..

आत्मनिर्भर भारत : आमूलाग्र बदलांची नांदी!

‘आत्मनिर्भर भारत’ची संकल्पना पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी मांडली आणि ‘कोविड-१९’च्या निराशाजनक वातावरणात देशभरात एक आगळेच चैतन्य सळसळले. अर्थात, नेहमीप्रमाणे काही मूठभरांच्या नकारात्मक प्रतिक्रियाही आल्या. जागतिकीकरणाच्या लाटेत ही अशी भूमिका योग्य आहे का, वगैरे मुद्दे त्यात होतेच. मात्र, अशा कुठल्याही बुद्धिभेदाला बळी न पडता सगळ्या आक्षेपांच्या पलीकडे जाणारी आत्मनिर्भरतेची संकल्पना सामान्य माणसाने, उद्योग जगताने आणि देशभक्त नागरिकांनी उचलून धरली. या संकल्पनेचा भावनात्मक विचार दूर ठेवून आपण मात्र वास्तवात ..

संघसमर्पित भाऊसाहेब शेळके

संघसमर्पित भाऊसाहेब शेळके यांना विनम्र श्रद्धांजली ..

संघावरील विश्वास आणि प्रभाव

कोरोनाचा सामना करण्यासाठी संघस्वयंसेवक प्रशासनाला मदत करत असून सर्वसामान्य माणसाला मदतीचा हात देत संघ काम करत आहे. प्रसिद्धीपासून दूर राहून निरपेक्ष भावनेने काम करणाऱ्या संघाचा समाजावर काय प्रभाव निर्माण झाला आहे, यांची असंख्य उदाहरणे रोज समोर येत आहेत. संघकामावरचा विश्वास द्विगुणित करणारा हा कालखंड असून समाजजीवनात आणि संघस्वयंसेवकांच्या घरात या प्रभावाची, विश्वासाची अनुभूती प्रकट होत आहे. ..

मुसलमानांसहित आपण एक आहोत

मुसलमानांसहित आपण एक आहोत ..

रामायणाच्या निमित्ताने

दूरदर्शनच्या अधिकृत ट्विटर हँडलने १६ एप्रिल या दिवशी ट्वीट करून घोषित केले की, 'रामायण'ने सुमारे ७.७ कोटींची प्रेक्षकसंख्या खेचून दाखवलीये! दूरदर्शनने त्या ट्वीटमध्ये या घटनेचे वर्णन 'विश्वविक्रम' असे केलेय. खाजगी वाहिन्यांचा आणि ओटीटी प्लॅटफॉर्म्सचा सुळसुळाट झालेला असताना गेली अनेक वर्षे काहीशा विस्मृतीत गेलेल्या दूरदर्शनने ही प्रेक्षकसंख्या गाठणे अजिबातच नेहमीच्या सवयीप्रमाणे नव्हते. तेहतीस वर्षे जुनी एक मालिका, जी अनेकांनी अनेकदा पाहिलीये, जी यूट्यूबसारख्या प्लॅटफॉर्मवर सहजी उपलब्ध आहे, तिने एवढे ..

लॉकडाउनच्या काळात सोशल मीडिया ठरली जीवनसंजीवनी!

कोरोनाच्या रूपाने डोळ्यांना न दिसणाऱ्या अदृश्य स्वरूपातील राक्षसामुळे मानवी अस्तित्वावर महाभयानक संकट ओढवले आहे. `माणूस जिवंत राहावा' या एकाच हेतूने जगातील बहुतेक देशांनी कोरोनावर मात करण्यासाठी लॉकडाउनचा पर्याय स्वीकारला. मात्र, सतत कृतिशील-कार्यमग्न (एंगेज) राहण्याचा नैसर्गिक स्वभाव असलेल्या माणसाला लॉकडाउनच्या काळात आधार ठरला तो इंटरनेटचा. सोशल मीडियाने माणसांना कार्यमग्न ठेवण्याचा प्रयत्न केला. आणि ही कार्यमग्नता नजीकच्या काळात आपली व्याप्ती अधिक वाढविण्याचे संकेत दाखवीत आहे. ..

री-बूट बँकिंग - पोस्ट कोरोना

बँकांसमोर आणखी काही महत्त्वाचे आणि गंभीर प्रश्न असतील आणि ते म्हणजे लॉकडाउननंतर तरलतेची (liquidityची) असणारी ग्राहकांची आवश्यकता, गरज. ह्यामध्ये आत्ताचे आणि पुढे येणारे नवीन ग्राहक यांचा समावेश असेल. त्यांना व्यवसायासाठी आणि वैयक्तिक लागणारे कर्ज असेल. ह्यासाठी लागणारी need analysis आणि credit appraisal system प्रणाली ही पहिल्यापेक्षा खूप वेगळ्या पद्धतीने हाताळावी लागणार आहे. अनेक खात्यांमध्ये restructuring करावे लागणार आहे आणि ते proactively करावे लागणार आहे. ह्यावर त्वरित काम सुरू होणे अपेक्षित ..

पाकिस्तानचा ‘कोरोना बॉम्ब’

सध्या संपूर्ण जग कोरोना महामारीचा सामना करण्यासाठी झटत आहे. संयुक्त राष्ट्रसंघानेही राष्ट्रांना परस्परांमधील संघर्ष बाजूला सारून मदतीचे आवाहन केले आहे. असे असताना पाकिस्तान मात्र आपला जुनाच अजेंडा पुढे घेऊन जाताना दिसत आहे. उलट भारताला अडचणीत आणण्यासाठी सध्या सुसंधी आहे, असे मानून पाकिस्तानने तीन कलमी कारस्थान आखले आहे. यातील सर्वांत धक्कादायक बाब म्हणजे, त्यांच्या देशातील कोरोनाग्रस्तांना पाकिस्तान भारतात घुसवण्याचा प्रयत्न करत आहे. तसेच जम्मू-काश्मीरमध्ये दहशतवादी कारवाया वाढवण्यासाठी डाव आखत आहे. ..

गिलगिट, बाल्टिस्तानसह पीओके मिळवणारच!

एक और धक्का... ..

विनाकारण बदनामी कशासाठी?

भाजपाच या प्रकरणात खोडा घालून सरकार अस्थिर करण्याचा प्रयत्न करत असल्याचा आरोप झाला. पण वस्तुस्थिती वेगळीच होती. भाजपाची विनाकारण बदनामी करण्यात आली. या सर्व घडामोडींचा घटनाक्रम पुढे देत आहे. वाचकांनी तो वाचावा आणि मग ठरवावे की, भाजपाचा या सर्व प्रकरणात काही संबंध होता का आणि भाजपा खरंच दोषी होता का ?..

पुणे मनपा - रा. स्व. संघाचं ‘आरोग्यरक्षा सेवा अभियान’ ठरतंय वरदान!

डॉक्टर हा कोणत्याही रूग्णाला नेहमीच ‘देव’ वाटत आला आहे. ही भावना फक्त आज नाही तर वर्षानुवर्ष माणसाने आपल्या मनात जपली. आज मात्र देवासमान भासणाऱ्या डॉक्टरचीच आज सत्वपरीक्षा सुरू आहे. कोरोनाच्या संकटात एकीकडे वैद्यकीय व्यवसायाचे ‘एथिक्स’ आणि माणुसकीचा तगादा आहे तर दुसरीकडे स्वतःच्याच जीवाला धोकाही पत्करावा लागतो आहे. एकीकडे मोठ्या संख्येने वाढणारे रूग्ण आहेत, तर दुसरीकडे पुरेशी सेवा देऊ शकतील इतक्या डॉक्टरांचं संख्याबळच उपलब्ध नाही. नर्स आणि आरोग्य सेवक यांची संख्याही अपुरीच पडत आहे. अशा अटीतटीच्या ..

'बिनचेहऱ्या'च्या स्वयंसेवकांचे सेवा कार्य

'बिनचेहऱ्या'च्या स्वयंसेवकांचे सेवा कार्य ..

स्थानबद्धता आणि भविष्याची चिंता

आज महाराष्ट्रातला प्रत्येक भाग संकटात आहे. कारण जगभर 'कोरोना'च्या चाललेल्या खेळामुळे अर्थचक्र बदलले आहे. सर्वच क्षेत्रांना याची झळ बसलीय. शेतीला आणि शेतकऱ्याला सर्वाधिक फटका बसतो आहे. आणखीन चिंतेची बाब म्हणजे राज्यातील उद्योगविश्वही ठप्प आहे. यावर उपजीविका असणाऱ्या लाखो कामगारांवर उपासमारीची वेळ आलीय. या संदर्भात आमच्या ठिकठिकाणच्या प्रतिनिधींशी संवाद साधून घेतलेला हा आढावा. ..

संविधानाची बूज राखली

संविधानाची बूज राखली ..

"बांधकाम व्यावसायिकांनो, संकटानंतरच्या संधीसाठी तयार व्हा!" - डॉ. सुरेश हावरे

कोरोनाच्या संकटामुळे आणि वाढत्या लाॅकडाउनमुळे उद्योग जगतावर नैराश्याचे काळे ढग दाटले आहेत. मात्र त्यातूनही भविष्याच्या उज्ज्वल सूर्यकिरणांचा वेध घेण्याची वृत्ती आपल्या उद्योजकांकडे आहे. बांधकाम व्यवसाय हे आधीपासूनच अंधारात चाचपडत असलेले क्षेत्र आहे. समंजस बांधकाम व्यावसायिक मात्र या काळाचा उपयोग भविष्यातील मोर्चेबांधणीसाठी करत आहेत. पुण्यातील महाराष्ट्रीय बांधकाम व्यावसायिक संघटनेने आयोजित केलेल्या एका वेबिनारमध्ये प्रसिद्ध बांधकाम व्यावसायिक व शिर्डी साई संस्थानचे अध्यक्ष डाॅ. सुरेश हावरे यांनी ..

भरभराटीची आणखी एक सुवर्णसंधी संधी

भरभराटीची आणखी एक सुवर्णसंधी संधी ..

इरफान खान अभिनेत्यात दडलेला सुधारणावादी मुस्लीम

रमझानच्या महिन्यात जेव्हा अनेक कट्टरपंथी मंडळी लॉकडाउनची अवहेलना करून सामूहिक नमाज पठण करण्यासाठी इरेला पेटले आहेत, या पार्श्वभूमीवर तर इरफान यांनी दिलेला आत्मपरीक्षणाचा सल्ला अत्यंत कालोचित ठरतो. ..

कोरोनाचा लढा 'आध्यात्मिक लोकशाहीशी'

एक महिना होऊन गेला, आपण घरीच आहोत. हा एक प्रकारचा तुरुंगवासच आहे, तो आपण मनापासून स्वीकारलेला आहे. हे मनोबल, हीच आपल्या देशाची प्रचंड शक्ती आहे. हे मनोबल जेव्हा विधायक रूपात प्रकट होते, तेव्हा ते दैवी असते. एका अर्थाने आज सगळा भारत दैवी गुणांचे प्रकटीकरण करतो आहे. हीच आपली आध्यात्मिक शक्ती आहे. ..

मुस्लिमांनी अंत्यसंस्कार केल्याची धूळफेक

मुस्लिमांनी अंत्यसंस्कार केल्याची धूळफेक ..

ही हत्या नव्हे, खूनच!

साधूंच्या हत्येनंतर हिंदुत्ववाद्यांमध्ये क्षोभ उसळणे स्वाभाविक होते. राज्यात सत्ताधारी असलेली शिवसेना कालपर्यंत हिंदूंची हितरक्षक असल्याचा दावा करत होती. आपले हिंदुत्व पातळ झालेले नाही, असा आजही शिवसेनेचा दावा असतो. त्यामुळे आपण आपल्या वचनाला जागत असल्याचे दाखवून देण्याची संधी शिवसेनेला होती. मात्र झाले काय? तर जिथे साधूंची हत्या केली, त्या गावाच्या सरपंच भारतीय जनता पक्षाच्या आहेत आणि अटक केलेल्यांपैकी बहुतांश आरोपी भाजपाचे कार्यकर्ते आहेत, असा खोटा प्रचार काँग्रेसने सुरू केला. काँग्रेसचे प्रवक्ते ..

राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचा ६७ हजार कुटुंबियांना आधार

राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचा ६७ हजार कुटुंबियांना आधार ..

कम्युनिस्ट चीन आणि कोविड-१९

कम्युनिस्ट चीन आणि कोविड-१९ ..

देणे कृतज्ञतेचे

आपला समाज आपल्याला अनेक गोष्टी देत असतो. अनेक गोष्टी शिकवत असतो. राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाच्या माध्यमातून अविरतपणे काम करणारे असंख्य संघ स्वयंसवेक एक प्रकारे समाजॠणच फेडत असतात. अशांपैकी एक नाव म्हणजे उस्मानाबाद जिल्ह्यातील लोहारा येथील भारतमाता मंदिर प्रकल्पाचे पूर्णवेळ कार्यकर्ते शंकर खंडेराव जाधव होय. कोरोनाचा प्रादुर्भाव रोखण्यासाठी प्रतिबंधक उपाय म्हणून लहान-थोर सर्वांनाच मास्क वापरणे गरजेचे आहे. या पार्श्वभूमीवर, शंकर जाधव दररोज ५० ते ६० मास्क्स तयार करून त्याचे गरजूंना मोफत वाटप करताहेत. याचबरोबर ..

वांद्र्यातील गोंधळ - मरकझची मुंबई आवृत्ती

महाराष्ट्रातील दु:खदायक स्थितीबद्दल गेल्याच आठवड्यात लिहिले होते (अंधेर नगरी, गोंधळलेला राजा - सा. विवेक). त्यानंतर काही दिवसांतच नको ते घडले. वांद्रे स्थानकाबाहेर गर्दी केलेल्या हजारो लोकांची दृश्ये पाहून ती पाहणाऱ्या प्रत्येकाच्या अंगावर काटा आला असेल. ही दृश्ये तशीही अस्वस्थ करणारी होतीच, परंतु देशात चिनी विषाणूच्या दुःखदायक वावराच्या आणि त्याचा प्रसार रोखण्याचे शिवधनुष्य पेलू पाहणाऱ्या प्रशासनाच्या पार्श्वभूमीवर तर ती अत्यंत भयानक बनली. ही घटना सध्याच्या परिस्थितीतील भयानक दुःस्वप्न बनली आहे, ..

आपल्याला काही शिकायचं आहे का?

शहर असो वा गाव, सगळीकडे हवा एकदम स्वच्छ झाली आहे. त्याचं एकमेव कारण म्हणजे वाहनं, उद्योग यातून होणारं ध्वनिप्रदूषण आणि वायुप्रदूषण लक्षणीयरीत्या कमी झालंय. माणसाने अगदी गटार करून टाकलेल्या नद्या स्वच्छ होत आहेत, अगदी गावपातळीवरील लहान लहान नद्याच नव्हे, तर अगदी उल्हास नदी ते गंगा नदी सगळीकडे पाणी स्वच्छ होतंय. अगदी गंगेचं पाणी थोड्याशा प्रक्रियेनंतर पिण्यायोग्य होऊ शकतं, यावर कोणाचा विश्वास बसला असता? माणूस गप्प बसल्यावर अगदी शहरातही किती पक्षी दिसायला लागले, रोज पहाटे त्यांचा किलबिलाट होऊन जाग येणं ..

आरोपीप्रती केवळ धारणा की वस्तुस्थितीवर आधारित पुरावे

कोणत्याही ठोस आधाराशिवाय केवळ 'सदर आरोपी हे निष्पाप / निष्कपट आहेत' असा दावा करणे हे मुळातच फार संदिग्ध आणि अस्पष्ट मत असते. व्यक्तीचे दुहेरी व्यक्तिमत्त्व असल्याची अनेक उदाहरणे आहेत. या फौजदारी खटल्यात जी कारवाई केली गेली आहे, ती तपासादरम्यान हाती लागलेल्या कठोर वास्तवावर आधारित आहे, ना कुणाच्या वैयक्तिक आकलनावर. आणि कठोर वास्तव हेच आहे की, आनंद तेलतुंबडे यांचा प्रतिबंधित भाकपा (माओवादी) या संघटनेशी संबंध असून, संघटनेच्या बेकायदेशीर व दहशतवादी कृत्यात सक्रिय सहभाग आहे. ..

बंधुतेचे तत्त्व जगण्याची वेळ

पूज्य डॉ. बाबासाहेब स्वातंत्र्य आणि समता या दोन मूल्यांवर थांबत नाहीत. ते 'बंधुता' हे तिसरे तत्त्व आपल्या घटनेच्या उद्देशिकेत समाविष्ट करतात. बंधुता याचा अर्थ बंधुभाव आणि भगिनीभाव असा होतो. भारतातील नागरिकांनी परस्परांशी सख्ख्या भावाहून अधिक प्रेमभावनेने राहिले पाहिजे. बाबासाहेब याला 'फेलोफीलिंग' असे म्हणतात. ही मानसिक अवस्था आहे. ती प्रयत्नपूर्वक निर्माण करावी लागते. स्वातंत्र्य आणि समतेचे अधिकार संविधानाच्या कायद्याने देता येतात. बंधुता अशी कायद्याने देता येत नाही. ती निर्माण करावी लागते. ..

युगपुरुष महात्मा जोतिराव फुले

युगपुरुष महात्मा जोतिराव फुले ..

अंधेर नगरी, अननुभवी राजा!

गुप्ता यांना त्यांच्याविरुद्धची चौकशी संपेपर्यंत सक्तीच्या रजेवर पाठवण्याची घोषणा गृहमंत्री अनिल देशमुख यांनी केली. पण हे म्हणजे 'बूंद से गई वो हौद से नहीं आती' झाले. या लोकांनी केवळ स्वतःलाच नव्हे, तर इतरांनाही संकटात लोटण्याचा धोका पत्करला. मुंबई ते महाबळेश्वर या मार्गात नवी मुंबई, रायगड, पुणे आणि सातारा हे चार जिल्हे ओलांडावे लागतात. चारही जिल्ह्यांत संचारबंदी आहे. तरीही वाधवान आणि त्यांच्या मित्रमंडळींना बिनबोभाट प्रवेश मिळाला, कारण राज्यात कायद्याचे राज्य नाही, याची त्यांना पक्की खात्री आहे ..

तबलिघींची मानसिकता

गेल्या काही दिवसांत विलग ठेवलेल्या तबलिघींनी जे घृणास्पद वर्तन केले, त्याचा निषेध करावा तेवढा कमीच. काही ठिकाणी बाटल्यांमध्ये मूत्र भरून त्या सुरक्षाकर्मींवर फेकण्याचे घृणास्पद कृत्य त्यांनी केले. जे डॉक्टर आणि नर्स त्यांची सेवा करण्यासाठी आले, त्यांच्यावर थुंकून, खोल्यांच्या दारांसमोर प्रातर्विधी करून तबलिघींनी त्यांच्या मनात एक प्रकारे गैर-मुस्लिमांबाबत असलेल्या घृणेचे प्रदर्शन केले. असे करण्याची मनोभूमिका कशी तयार झाली असेल, याचा मागोवा काही हदीस कथनांतून उलगडता येतो. सहीह अल-बुखारी संग्रहित हदीस ..

खरंच भारत झुकला?

ट्रम्प यांनी चुकीच्या पद्धतीने त्याचा अर्थ लावला. ट्रम्प यांनी दिलेल्या उत्तरातून त्यांचा सौदेबाजीचा स्वभाव समोर येतो. डोनाल्ड ट्रम्प जेव्हापासून अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष झाले आहेत, तेव्हापासून आपले हित साधण्यासाठी समोरच्या देशावर प्रचंड दबाव आणणे, तो कितीही टोकापर्यंत नेणे आणि आपल्या मागण्या मान्य करवून घेणे ही त्यांची कार्य करण्याची पद्धती आहे. राज्यकर्ते ट्रम्प आणि व्यापारी वृत्तीचे, अटी-शर्ती ठरवणारे ट्रम्प या त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वाच्या दोन वेगळ्या छटा आहेत. जे डोनाल्ड ट्रम्प भारतात आले, आपल्याला ..

रा.स्व. संघाकडून बोरिवलीत रोज दहा हजार जणांच्या भोजनाची सोय

रा.स्व. संघाकडून बोरिवलीत रोज दहा हजार जणांच्या भोजनाची सोय ..

आंबा उत्पादकांसमोरची आव्हाने आणि संधी

हापूस ही कोकणाची ओळख! कोकणाच्या मुख्य अर्थव्यवस्थेचा मुख्य घटक.. कोकणात चार लाख एकरावर हापूसची लागवड आहे. हापूसची सुमारे तीन हजार कोटीची उलाढाल आहे. या अर्थव्यवस्थेवर काही लाख शेतकऱ्यांचा व त्यांच्याकडे काम करणाऱ्या मजुरांचा उदरनिर्वाह अवलंबून आहे. सध्या या आंब्यालाही कोरोनाचे ग्रहण लागले आहे. या संकटामुळे आंब्याचे गणित बदलले आहे. हा आंबा वेळेत बाजारपेठेत नाही आला, तर लागवडीसाठी केलेला खर्चही निघणे मुश्कील होणार आहे. ..

हा काळ ही आत्मनिरीक्षणाची उत्तम संधी - नितीश भारद्वाज

नव्वदीच्या दशकात छोटा पडदा गाजवणाऱ्या रामायण आणि महाभारत या दोन मालिकांनी त्यावेळच्या प्रेक्षकांचे भावविश्व आणि सांस्कृतिक विश्व समृद्ध केले. त्यामुळेच आज लाॅकडाऊनच्या काळात दूरदर्शन या मालिकांचे पुनर्प्रसारण करत असताना त्याच उत्सुकतेने प्रेक्षक त्यांना प्रतिसाद देत आहेत. श्रीकृष्ण हा महाभारतचा महानायक. ही भूमिका अजरामर करणारे कलाकार श्री. नितीश भारद्वाज यांना या भूमिकेने वेगळी ओळखच दिली नाही, तर आयुष्याकडे बघण्याचा नवा दृष्टिकोनही दिला. महाभारतच्या पुनर्प्रसारणाच्या निमित्ताने नितीश भारद्वाज यांनी ..

नियतीने काढलेले बहुमुखी व्यंगचित्र!

नियतीने काढलेले बहुमुखी व्यंगचित्र!..

लॉकडाउनच्या बहाण्याने लोकशाहीवर प्रहार

नताशा राठौड ही बॉलीवूडशी संबंधित एक फिल्ममेकर आहे. तिने शाहरूख खानच्या ’दिलवाले दुल्हनिया ले जायेंगे' या चित्रपटावर बहुचर्चित अशी एक डॉक्युमेंट्री बनवली होती. नताशाचं शिक्षण लंडन स्कूल ऑफ इकॉनॉमिक्समध्ये झालेलं आहे. सध्याच्या एकूण परिस्थितीमुळे अस्वस्थ झाल्याने तिने पहिल्यांदाच राजकारणाशी निगडित मुद्द्यांवर आपले विचार ट्विटरच्या माध्यमातून मांडलेले आहेत. या संदर्भात संशोधन करून आणि तथ्यांच्या आधारावर तिने एकूण ६९ट्वीट्स लिहिली आहेत. ही सगळी ट्वीट्स त्यांची या विषयातील सखोल समज दाखवून देतात. यामुळेच ..

काँटॅजिअन - आजचं वास्तव काल रेखाटणारी चित्रकृती

गेल्या चार महिन्यांत हा महाभंयकर रोग दोनशेहून अधिक देशांत पसरला असून, आतापर्यंत मृत झालेल्या लोकांची संख्या पन्नास हजाराच्या जवळपास आहे. हे संकट जरी अनपेक्षित असले, तरी गेल्या पंधरा वर्षांपासूनच असंख्य लेखांच्या आणि संशोधनाच्या माध्यमातून अनेक शास्त्रज्ञांनी जागतिक महामारीचे भविष्य वर्तवले होतेच. कादंबऱ्यांतून आणि चित्रपटांतूनसुद्धा या शक्यतांचा आढावा घेतला गेला आहे. कोरोना हा शब्द आता अनेकांच्या काळजाचा ठोका चुकवत असेल; पण ज्या लोकांनी २०११मध्ये प्रदर्शित झालेला 'काँटॅजिअन' (contagion) हा चित्रपट ..

कोरोना आणि डब्ल्यूएचओ

नोव्हेंबरमध्ये चीनच्या वुहान प्रांतात कोरोनाचा पहिला रुग्ण सापडला होता; पण जागतिक आरोग्य संघटनेने कोरोनाला जागतिक महामारी घोषित करण्यासाठी ११ मार्च उजाडले. म्हणजे तीन-साडेतीन महिन्यांनंतर डब्ल्यूएचओने महामारी जाहीर केली. वुहानमध्ये १७ नोव्हेंबर रोजी पहिला कोरोनाचा रुग्ण लक्षात आल्यानंतर २० डिसेंबरपर्यंत चीनने काही कृती केली नाही. त्या वेळी चीनने हा संसर्गजन्य विषाणू नसल्याचे सांगितले. त्या वेळी जागतिक आरोग्य संघटनेने चीनची बाजू उचलून धरणे अत्यंत चुकीचे आहे. त्यामुळेच अशा जागतिक संघटना - ज्यांनी तटस्थ ..

मदतीची बेटं - मुंबईत रा.स्व. संघ जनकल्याण समितीद्वारे मदतीचा हात

मुंबईत रा.स्व. संघ जनकल्याण समितीद्वारे मदतीचा हात ..

मदतीची बेटं

खालिदा बेगम संघाच्या सेवाकार्यासाठी पाच लाखाची मदत..

अमेरिका - चीनमधील ‘कोरोनावॉर’

डोनाल्ड ट्रम्प यांनी २०१७मध्ये राष्ट्राध्यक्षपदाची धुरा सांभाळली, तेव्हापासून अमेरिका आणि चीन यांच्यातील संघर्ष सातत्याने पुढे येत गेला. गेल्या काही महिन्यांत हा संघर्ष शिगेला पोहोचला. दोन्ही राष्ट्रांमध्ये जवळपास दोन वर्षे व्यापारयुद्धही सुरू होते. या व्यापारयुद्धातही दोन्हीही देशांचे संबंध कमालीचे तणावपूर्ण झाले होते. हा तणाव काही आठवड्यांपूर्वी निवळल्यामुळे संपूर्ण जगानेच सुटकेचा निःश्‍वास टाकला होता. परंतु कोरोना कोविड-१९ या विषाणूच्या महामारीचा उद्रेक झाला आणि अमेरिकेलाही त्याची झळ बसल्यामुळे ..

मध्य प्रदेशात पुन्हा कमळ उमललं!

मध्य प्रदेशात पुन्हा कमळ उमललं! ..

#गोकोरोना : दररोज ५० हजार चाचणी किट्स बनवून गावोगाव पोहोचवणार

कोरोनाविरोधी लढ्यात भारताला मिळालेलं मोठं यश म्हणजे ‘मायलॅब डिस्कव्हरी सोल्युशन्स प्रा. लि.’ या पुण्यातील कंपनीने कोरोनाची चाचणी केवळ अडीच तासांत करू शकणारं, संपूर्ण स्वदेशी बनावटीचं डायग्नोस्टिक किट विकसित केलं आहे. हे किट केवळ सहा आठवड्यांच्या विक्रमी वेळेत बनवण्यात आलं आहे. याविषयी या कंपनीचे कार्यकारी संचालक शैलेंद्र कवाडे यांची सा. ‘विवेक’ने विशेष मुलाखत घेतली. हे किट कशा प्रकारे बनवण्यात आलं, ते कशा प्रकारे काम करतं, भारताच्या कोरोनाविरुद्धच्या लढ्यात या किटचा प्रभावी वापर कशा पद्धतीने करण्यात ..

नववर्ष स्वागत यात्रा - परंपरा दृढ करण्यासाठी नव्या दृष्टीकोनांची गरज

तब्बल 22व्या वर्षात पदार्पण करीत असलेली भारतीय नववर्ष स्वागत यात्रा, कोरोनामुळे यंदा सुदैवाने वा दुर्दैवाने रद्द करण्यात आली आहे. मात्र त्यामुळे यात्रेच्या विद्यमान स्वरूपाविषयी, काळाच्या ओघात पक्क्या होत गेलेल्या तिच्या ढाच्याविषयी, यात्रेच्या उद्दिष्टांविषयी व स्वरूपाविषयी पुन्हा नव्याने करायला पुरेसा वेळ उपलब्ध झाला आहे...

वस्तीत आग विझवायला धावली माणुसकी

पुण्यात कोरोनामुळे संचारबंदी लागू करण्यात आली आहे. असं असताना अचानक पुण्यातील वडारवस्तीत मध्यरात्री आग लागली. अनेक घरं आगीच्या भक्ष्यस्थानी पडली. ही आग विझवण्यासाठी प्रशासन, स्थानिक रहिवासी यांच्याबरोबर पु..

फाशीचा दोर सैलावणारे अर्जफाटे

सर्व अर्ज-विनंत्या निकाली काढत शुक्रवारी २० मार्च रोजी या गुन्ह्यातील चार आरोपींना फाशी देण्यात आली आणि विलंबाने का होईना, दोषींना सजा झाली, म्हणून सर्वसामान्यांना दिलासा मिळाला. शिक्षेच्या अंमलबजावणीमुळे न्यायदानातील विलंबाविषयी निर्माण झालेला कडवटपणा कमी व्हायला मदत होईल. मात्र मुळातच हा विलंब का होतो, अर्जफाटे फोडत न्यायदानाची प्रक्रिया कशी प्रलंबित ठेवली जाते, याची सविस्तर माहिती देणारा हा लेख...

जनुकीय उत्क्रांती आणि कोरोना

जनुकीय उत्क्रांती आणि कोरोना ..

‘होता’ गीता ज्ञान यज्ञाचा

ठाण्याचे कर सल्लागार व संस्था प्रशिक्षक श्रीराम उर्फ राजू पटवर्धन यांचा भगवद्गीतेच्या अभ्यासाचा प्रवास व शृंगेरी मठात घेतली जाणारी भगवद्गीता पठणाची परीक्षा या दोहोंची माहिती आपल्यासमोर मांडावी, म्हणून हा शब्दप्रपंच. ..

काँग्रेसला अखेरची घरघर?

काँग्रेसच्या अधोगतीला मध्य प्रदेशापासून सुरुवात होतेय. राजस्थानमध्ये सुमारे वीस आमदार बंडखोरीच्या पावित्र्यात आहेत. गुजरातमध्ये भाजपाचे शासन असूनही काँग्रेसचे आमदार बंडाळीच्या दिशेने जात आहेत. होळीची धुळवड असलेल्या दिवशी मध्य प्रदेशात जे घडलेय, त्यामुळे काँग्रेस पक्ष पार हादरलाय. राहुल आणि सोनिया गांधींच्या काँग्रेसला लागलेली कदाचित ही शेवटची घरघर आहे! ..

येस बँक प्रकरण - कुणाचे ओझे कुणाच्या खांद्यावर

येस बँक प्रकरण - कुणाचे ओझे कुणाच्या खांद्यावर..

कोरोनाचा प्रकोप आणि मास्क

न्यू nCoV 2019 कोरोना हा विषाणू कोरोना फॅमिलीतील आत्तापर्यंतचा सर्वात घातक असा गणला जाऊ शकणारा विषाणू आहे. कोरोनाच्या बचावासाठी अनेक लोक मास्क लावून फिरताना दिसत आहेत. मात्र चुकीचा मास्क वापरल्याने व चुकीच्या पध्दतीने हाताळल्याने, लावण्याच्या चुकीच्या पध्दतीमुळे सुरक्षा निर्माण होण्यापेक्षा धोकाच जास्त आहे. ..

हुतात्मा रतनलाल यांच्या परिवाराला ‘विवेक’ परिवाराची सांत्वन भेट

हिंदी विवेकचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी अमोल पेडणेकर यांनी विवेक समूहातर्फे तिहावली गावी जाऊन हुतात्मा रतनलाल बारी यांच्या परिवाराची भेट घेतली आणि त्यांचे सांत्वन केले...

‘संपर्क सेतू’ ना. बा. उर्फ बापूराव लेले

हिंदुस्थान समाचार वृत्तसंस्थेचे सहसंस्थापक, प्रेस काउन्सिल सदस्य, स्व. लाल बहादुर शास्त्री यांच्या निधनसमयी ताश्कंद येथे त्यांच्याबरोबर असलेले पत्रकार बापूराव लेले यांच्या जन्मशताब्दी वर्षानिमित्त ही आदरांजली. ..

कोरोनाभोवतीचे संशयाचे धुके

कोरोनो या विषाणूमुळे जगभरात अचानक आरोग्य आणीबाणी जाहीर झाली आहे. कोरोनासारखा एक विषाणू जगभरात थैमान घालेल असे काही महिन्यांपूर्वी कुणाला वाटलेही नाही. चीनमध्ये आरोग्य व्यवस्था बळकट असतानाही एखादा विषाणू अचानक कसा बाहेर कसा येऊ शकतो? त्यामुळे संशयाची सुई चीनकडे जात आहे. ..

महाराष्ट्रात प्रथमच चंदन लाकडाची अधिकृत विक्री

सातत्याने दुष्काळग्रस्त असलेल्या जालना जिल्ह्यातील घनसांगवी तालुक्यातील विलास दहिभाते यांनी आपल्या दीड एकर जमिनीवर चंदनाची लागवड केली. हा अभिनव प्रयोग अनेकांना मार्गदर्शक ठरत आहे. त्यांच्या या प्रयोगाला यश मिळाले असून त्यांच्या एका चंदन झाडाच्या लाकडापासून 42 हजार 700 रुपये उत्पन्न मिळाले आहे. त्यासाठी आवश्यक असणारा विक्री आणि वाहतूक परवाना मिळणारे ते महाराष्ट्रातील पहिले शेतकरी ठरले आहेत. ..

रा.स्व. संघाची अ.भा. प्रतिनिधी सभा १५ मार्चपासून बंगळुरुमध्ये

रा.स्व. संघाची अ.भा. प्रतिनिधी सभा १५ मार्चपासून बंगळुरुमध्ये..

भारताचे सामरिक महत्त्व वाढवणारा ट्रम्प दौरा

या दौऱ्यातील सर्वांत महत्त्वाची बाब म्हणजे नरेंद्र मोदी यांच्याशी चर्चेदरम्यान ट्रम्प यांनी एका अत्यंत महत्त्वपूर्ण गोष्टीचा उल्लेख केला. भारताची भूमिका ही केवळ दक्षिण आशिया पुरती महत्त्वाची आणि मर्यादित नसून जागतिक राजकारणात सत्तासमतोल साधण्याचा प्रयत्न जो अमेरिका करत असते, त्यात भारताचा समावेश कसा करता येईल, या दृष्टीने अमेरिका प्रयत्न करणार असल्याचे ट्रम्प यांनी सांगितले. भारत आता अमेरिकेचा वैश्विक सर्वसमावेशक सामरिक भागीदार असणार आहे. ..

महिला दिनानिमित घेतलेल्या लेखन स्पर्धेचा निकाल

महिला दिनानिमित घेतलेल्या लेखन स्पर्धेचा निकाल..

मराठी भाषेची संगणकावरील आश्वासक वाटचाल

संगणकावर व मोबाइलवर भारतीय भाषांचा वापर लक्षणीय प्रमाणात वाढतो आहे. यात मराठी भाषेचीही वाटचाल दमदार होते आहे. मराठी भाषा दिनानिमित्त या आश्वासक बदलांचा मागोवा घेणारा हा लेख. ..

कणाहीन 'कंट्रोल+झेड' सरकार

उध्दव ठाकरे यांच्या हस्ते भाजपच्या निर्णयांना कंट्रोल+झेड करणे एवढेच त्यांना करायचे आहे. कणाहीन ठाकरे सरकारपुढे मम म्हणण्याशिवाय पर्यायही नाही. अर्थात आपल्या संभावित औट घटकेच्या राज्यात त्यांनी करून ठेवलेला उपद्वयाप निस्तरताना नंतर येणाऱ्यांच्या नाकी नऊ येणार, हे नक्की! ..

सात्त्विक कर्ता - बाळासाहेब दीक्षित

वनवासी वस्तिगृहांच्या उत्तम बांधणीची जबाबदारी आली आणि या निमित्ताने त्यांचे देशभर प्रवास सुरू झाले. मुंबईत वाढलेला हा युवक संघकामामुळे जंगल, पाडे, दऱ्या, खोरे यात फिरू लागला. ही संघकामाची अद्भुतता आहे. जी जबाबदारी आली, त्या जबाबदारीला लायक अशी आपली जडणघडण ज्याची त्याने करून घ्यायची असते. बाळासाहेब या बाबतीत आदर्श होते. ..

सेक्युलॅरिझमची अफू

सेक्युलॅरिझमची अफू गेली कित्येक वर्षे दिल्यामुळे अगदी शिकलेले लोकही सहज, अलगद या सापळयात अडकतात आणि सेक्युलॅरिझमच्या नावाखाली इतर धर्मीयांच्या हिंदू धर्मातील ढवळाढवळीचे समर्थन करतात. वर्षानुवर्षे चुकीचा इतिहास शिकवून आणि बॉलीवूडच्या चित्रपटांच्या माध्यमांतून ही सेक्युलॅरिझमची अफू दिली गेली आहे. ..

संरक्षण क्षेत्रात समान संधी सकारात्मक निर्णय

1992मध्ये सुरू झालेली महिला अधिकाऱ्यांची नियुक्ती स्थायी नियुक्तीच्या धोरणात्मक निर्णयापर्यंत पोहोचायला तब्बल 28 वर्षं लागली. 2003 ते 2020 इतकी प्रदीर्घ कायदेशीर लढाई लढावी लागली. स्थायी नियुक्ती आणि कमांड रोल (नेतृत्वपद) ह्यासाठी निवड करणारे बोर्ड असतात. त्यांच्यासमोर महिला अधिकाऱ्यांना स्वतःचं कर्तृत्व ठरवलेल्या निकषांवर सिध्द करण्याची संधी ह्या निर्णयाने खुली झाली आहे. ..