विश्व हिंदू परिषदेच्या मंदिर अर्चक-पुरोहित संपर्क आयामाच्या माध्यमातून मंदिरांशी संपर्क वाढवणे, भक्तांना जोडणे आणि मंदिरांच्या सामाजिक भूमिकेला बळकटी देणे यासाठी प्रयत्न सुरू केलेले आहेत. यातूनच ‘माझे मंदिर, माझी जबाबदारी’ ही संकल्पना पुढे आली आहे. या संकल्पनेनुसार प्रत्येक भक्ताने पुढाकार घेतल्यास मंदिर हे समाजाला दिशा देणारे, संस्कार रुजवणारे, सेवाकार्याला प्रेरणा देणारे आणि सामाजिक सामर्थ्य वाढवणारे केंद्र बनेल.
न्यूयॉर्कच्या भाषणात परमपूजनीय सरसंघचालक डॉ. मोहनजी भागवत यांनी मानव एकतेचा विषय मांडलेला आहे. ‘हिंदू संघटन’ हे त्या अर्थाने ‘धार्मिक संघटन’ नाही. म्हणजे एक प्रेषित, एक ग्रंथ, एक पूजापद्धती सांगणार्यांचे संघटन नाही. त्याची व्याप्ती ‘अखिल मानवजात’ आहे. द्विशताब्दीची वाटचाल करीत असताना हे ‘वैश्विक लक्ष्य’ येणारी पिढी नक्कीच पूर्ण करील, या विषयीची शंका बाळगण्याचे कारण नाही.
भारतीय निवडणूक आयोगाचे मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार यांच्यावर टीका करताना आणि त्यांचा राजीनामा मागताना विरोधी पक्ष हेही सोयीस्करपणे विसरला की, अशा स्वायत्त संस्थेच्या आयुक्तांचा राजीनामा नव्हे तर त्याच्यावर महाभियोग आणावा लागतो आणि तो संसदेच्या दोन्ही सभागृहात ठराव करावा लागतो. या नियमांना बाजूला ठेवून रस्त्यावर अराजक माजवणे म्हणजे ‘बाळहट्टच!’ विरोधी पक्षाला अन्य कोणतेही मुद्दे नसल्याने असले प्रकार सुरू आहेत. विरोधी पक्ष म्हणून भूमिका बजावतांना पूर्णपणे अपयश आलेले दिसत आहे. या आलेल्या अपयशाचे खापर संव
विमान वाचले, प्रवासी वाचले, हल्लेखोर ताब्यात आला. तरीही एक मूलभूत कमकुवत दुवा पुन्हा एकदा उघड झाला आहे. धोका विमानाबाहेरूनच किंवा विमानातील प्रवाशांकडूनच येतो असे नाही, तर तो कॉकपिटमध्ये बसलेल्या सर्वात विश्वासार्ह मानलेल्या व्यक्तीकडूनही येऊ शकतो. खुद्द वैमानिकच विमानाला घातपात करण्याची योजना आखत असेल, तर त्याला पायबंद कसा घालायचा, हा अतिशय जटिल प्रश्न निर्माण झाला आहे. प्रत्येक वैमानिकाची अधिक कठोर तपासणी करा ही स्वाभाविक मागणी आहे, पण तिची अंमलबजावणी तितकी सोपी नाही. याचे कारण विखुरलेली व्यवस्था.
महाराष्ट्रावरचे यंदाचे दुष्काळाचे संकट भयावह आहे. फाटलेली जमीन, करपू लागलेली पिके, आटत चाललेले तलाव, नाले, विहिरी हा दुष्काळाचा सर्वसाधारण पट ज्या पद्धतीने विस्तारलेला ज्यांनी स्वतः पाहिला त्यातून एकच प्रतिक्रिया आली की, हा दुष्काळ 1972पेक्षाही भयावह आहे. त्यामुळे दुष्काळी उपाययोजना करताना सरकारची कसरत आहे. यासाठी नुसती सरकारी काटकसर करून भागणार नाही. त्यासाठी वर्गसमूहाची संवेदनशीलता जागी करावी लागेल. दुष्काळ निवारण ही सगळ्यांची जबाबदारी आहे. म्हणूनच सरकारी कर्मचार्यांसोबतच खासगी उद्योग समूहात संवाद स्थापन
आजचा ‘तरुण’ भारत आणखी काही वर्षांनी याच वाटेवर येईल. त्यासाठी आपण आत्तापासून विविध पर्यांयाचा विचार करायला हवा. संयुक्त कुटुंबात दोन मुले असणे हे चित्र आता आपल्याकडेही हळूहळू दुर्मीळ होऊ लागले आहे. एक मूलही नको असे आज अनेकांना वाटते. ‘डिंक’ अर्थात ‘डबल इन्कम, नो किड्स’चा अवलंब अनेक तरुण, शिक्षित जोडपी करत आहेत. पाश्चात्यांचे अंधानुकरण स्वीकारलेली ही विचारसरणी भारतीय कुटुंबव्यवस्थेला आणि लोकसंख्येच्या संतुलनाला हादरे देणारी ठरू शकते. गांभीर्याने विचार करावा अशी ही गोष्ट आहे.
स्वा. विनायक दामोदर सावरकर यांच्या 140व्या जयंतीचे औचित्य साधत, महाराष्ट्र राज्य शासन पर्यटन विभाग आणि विवेक व्यासपीठ (अमृतमहोत्सवी सा. विवेकचा उपक्रम) यांच्या संयुक्त विद्यमाने, 21 मे 2023 ते 28 मे 2023 या कालावधीत वीरभूमी परिक्रमा ‘स्वा. सावरकर विचार जागरण सप्ताह’ पार पडला. या उपक्रमाचा एक भाग म्हणून स्वा. सावरकर विचारांच्या प्रेरणेने विविध क्षेत्रांत कार्यरत असणार्या तेजोवीरांना स्वा. सावरकर ‘वीरता पुरस्कार’ प्रदान करून गौरविण्यात आले. या वीरता पुरस्कारार्थींपैकी एक पुरस्कारार्थी होते सोलापूरमधील आबासाह
संघशताब्दीच्या सुमुहूर्तावर 'विवेक' वाचक परिवारात सहभागी व्हा. यातून संघविचारांचा प्रसार व्हायला हातभार लागेल. यातून समविचारी लोकांचे वर्तुळ वाढेल. तुम्हीही त्या वर्तुळाचा एक बिंदू व्हावे यासाठी हा प्रेमाचा आग्रह.
युवा पिढीचे सध्याचे गतिमान आयुष्य, विवाहाच्या वेळी त्या वयात स्वतःची तयार झालेली मते, शिक्षणासाठी लांब वसतिगृहावर एकटे राहण्याची झालेली सवय, कामाच्या वेळेची अनिश्चितता, काळानुसार असलेले वेगवेगळे ताण तणाव हे सगळे लक्षात घेतले तरी सुद्धा, जर विवाह करून संसार करायचा असेल तर काळानुरूप वैवाहिक सुखी सहजीवनाचा विचारही आवश्यक आहे.
नवरात्रात देवीच्या विविध रूपांची आराधना केली जातेे. देवी स्वरस्वती ही वाग्देवता म्हणजे वाणीची देवता म्हणून ओळखली जाते. व्यक्तीची खरी शक्ती ही त्याच्या वैखरी-स्पष्ट वाणीत आणि जिभेत दडलेली असते. शब्दांमध्ये समाजात स्थान मिळवून देण्याचे किंवा ते गमावण्याचे अफाट सामर्थ्य दडलेले असते. आद्य शंकराचार्यांनी शतकांपूर्वी रचलेल्या ‘जिव्हाप्रार्थने’त मानवी शरीरातील या अत्यंत संवेदनशील अवयवाचे महत्त्व अधोरेखित केले आहे. जेव्हा जीभ स्वादाची ओळख आणि वाणीचा संयम गमावते, तेव्हा होणारे परिणाम रोखण्याचा संदेश ‘जिव्हाप्रार्थना
महाराष्ट्रातील खानदेश आणि विदर्भात साजरी केली जाणारी समृद्ध आणि जिव्हाळ्याची लोकपरंपरा म्हणजे ‘भुलाबाई उत्सव’. हा उत्सव ‘भोंडला’, ‘हादगा’ या नावानेही परिचित आहे. जळगावमधील ‘केशवस्मृती प्रतिष्ठान’च्या ‘ललित कला संवर्धिनी’त गेल्या अनेक वर्षांपासून भुलाबाई महोत्सव भरवला जातोय. हा केवळ एक सांस्कृतिक कार्यक्रम नाही; तर विस्मृतीत जाणार्या लोकपरंपरेला पुन्हा समाजाच्या मध्यवर्ती प्रवाहात आणण्याचा प्रयत्न आहे.
कंदिलाच्या प्रकाशात घर बघताना लेक विचारायची, ‘इथे काय आहे?’, घरातली सून सांगायची, ‘इथे सुख आहे, समृद्धी आहे...‘लेक आनंदाने म्हणायची,‘उदंड असू दे...’ माहेरचा चौसोपी वाडा फिरत लेकी माजघर, साठवणीची खोली, कोठी, शेजघर हिंडत विचारायच्या, ‘इथे काय आहे?’... आणि घरातल्या सुना सांगायच्या,‘इथे विद्या आहे...इथे धन आहे...इथे धान्य आहे...इथे गोधन आहे...वस्त्रं आहेत...भरभराट आहे’... हे ऐकून लेकी समाधानाने हसायच्या.
राजाबाजार परिसरातील ‘श्री संस्थान गणपती मंदिर’ हे छत्रपती संभाजीनगर शहराचे प्रमुख धार्मिक केंद्र आहे. सुमारे 350 वर्षांपूर्वी एका पिंपळाच्या झाडाखाली श्री संस्थान गणेशाची काळ्या पाषाणातील स्वयंभू मूर्ती सापडली. मूर्ती स्थापनेनंतर काही वर्षांतच सुरू झालेला मंदिरातील गणेशोत्सव पाहता पाहता लोकप्रियही झाला. शहराचे ग्रामदैवत मानल्या जाणार्या या गणरायाच्या साक्षीने इथल्या प्रत्येक सार्वजनिक उत्सवाची नांदी होते.
स्वातंत्र्यपूर्व काळात निजामशाहीतील संघर्षातून माजलगावच्या ‘श्री ढुंढीराज टेंबे गणेश’ या बाप्पाच्या उत्सवाला सुरुवात झाली. या परंपरेला 126 वर्षे पूर्ण होत आहेत. ही शतकोत्तर भक्ती केवळ धार्मिक नियमांमध्ये अडकून राहिली नाही; तर पुरासारखे नैसर्गिक संकट असो वा कोरोना महामारी...प्रत्येक आपत्तीच्या काळात ‘श्री ढुंढीराज टेंबे गणेश’ हा बाप्पा शहराच्या मदतीला धावून आलेला आहे.
पुराच्या तडाख्यात महाकाय वृक्ष उन्मळून पडतात; पण पाण्याच्या प्रवाहासोबत लवचीकतेने वाकणारी वेताची वेल मात्र संकट ओसरताच पुन्हा ताठ उभी राहते. ‘पूर्वाषाढा’ नक्षत्राचा हा आराध्य वृक्ष मानवी आयुष्याला जुळवून घेण्याचे मोठे तत्त्वज्ञान शिकवतो. आधुनिक वैद्यकात क्रांतिकारी ठरलेल्या ‘स्पिरिन’ या वेदनाशामक गोळीचे मूळ याच वृक्षाच्या सालीत कसे दडले आहे आणि त्याचे निसर्गाशी काय नाते आहे, हे पाहूयात.
मूळ नक्षत्राची देवता ’निर्ऋती’ आहे. निर्ऋती ही मुळांची, अंताची आणि संकटांचा नाश करून जीवनाचा भक्कम पाया रचण्याची देवता मानली जाते. या नक्षत्राचे प्रतीक एकत्र बांधलेल्या मुळ्यांचा जुडगा किंवा अंकुश आहे; जे संकटांना मुळासकट उपटून काढण्याचे आणि स्वतःचे अस्तित्व भक्कम करण्याचे दर्शवते. मूळ नक्षत्राचा आराध्य वृक्ष म्हणून ’सर्ज’ म्हणजेच मराठीत ज्याला आपण ’साळ’ किंवा ’राळ’ देणारा वृक्ष म्हणतो; त्या अत्यंत भव्य आणि औषधी महावृक्षाचा समावेश करण्यात आला आहे. ज्याप्रमाणे मूळ नक्षत्र जीवनाच्या मुळांशी जोडलेले आहे; अगदी
जीममध्ये जाऊन व्यायाम करायला जमत नाही. पण इच्छा असेल तर मार्ग नक्की सापडतो. कारण अशा व्यक्तींना पर्याय म्हणून घरी किंवा घराच्या गच्चीत नाहीतर अंगणात काही विशेष व्यायाम करता येतात. असे व्यायाम प्रकार कोणते याबद्दल माहिती सांगणारा या लेखमालेतील हा समारोपाचा लेख..
अनुराधा नक्षत्रावर जन्मलेल्या व्यक्ती स्वभावाने अत्यंत प्रेमळ, विश्वासू, कला आणि सौंदर्याची जाण असणार्या; तसेच मैत्रीसाठी काहीही करण्याची तयारी असणार्या असतात. या नक्षत्रावरील व्यक्तींनी तसेच सुगंधी, आरोग्यदायी जीवनशैलीची इच्छा असणार्या प्रत्येकाने बकुळाचे झाड नक्की लावावे. हा वृक्ष केवळ परिसराला अत्यंत सुगंधी आणि प्रदूषणमुक्त करणार नाही, तर तुमच्या संपूर्ण कुटुंबाला आणि येणार्या अनेक पिढ्यांना दंतआरोग्याचे, मानसिक शांतीचे आणि चिरंतन मैत्रीचे एक अभेद्य कवच प्रदान करेल.
शहरीकरण आणि वाढत्या पायाभूत सुविधांमुळे निसर्ग आणि मानवातील सहजीवन ढासळत चाललं आहे. मुरबाड-शहापूरसारख्या सह्याद्रीच्या पायथ्याशी असलेल्या भागात वन्यजीवांचं बेघर होणं आणि शेतीचं नुकसान यानं गंभीर रूप धारण केलं आहे. या पार्श्वभूमीवर, निसर्ग संवर्धन, जैवविविधता रक्षण आणि स्थानिक समुदायांचे प्रश्न सोडवण्यासाठी ’अश्वमेध प्रतिष्ठान’तर्फे सुरू असलेली धडपड आशादायी चित्र उभी करते.
कोकणात हळवा भात कापला की, शेत रिकामे ठेवण्याची गरज भासत नाही. जमिनीत शिल्लक असलेल्या ओलाव्याचा काटकसरीने वापर करून कमी पाण्यात मेथी, मुळा, कोथिंबीर, पालक, शेपू यांसारख्या भाजीपाल्याची लागवड करता येते. योग्य नियोजन, उंच वाफे आणि आच्छादनातून भातानंतर उत्पन्नाची नवी वाट खुली होते.
एखादा बांबू आधारित उद्योग काढायचा तर एका जागी पुरेसा बांबू आणि त्यावर आधारित कच्चा माल उपलब्ध व्हायला हवा. याचा विचार करता आपल्याकडील आज पूर्णपणे दुर्लक्षित अशा पंचक्रोशी विकास या ग्रामविकासातील संकल्पनेकडे जर थोड्या वेगळ्या सुधारित पद्धतीने पाहिले तर हे शक्य आहे. काय आहे ही पंचक्रोशी विकास संकल्पना?
‘एल-निनो’च्या बदलत्या प्रभावामुळे मान्सूनच्या लहरीपणाची चिंता आणि 2026मधील पावसाच्या तुटीनं महाराष्ट्रासमोर दुष्काळाचे गंभीर आव्हान उभं केलं आहे. 265 तालुक्यांतील दुष्काळसदृश परिस्थिती ही केवळ शेतीची नव्हे, तर ग्रामीण अर्थव्यस्थेची कसोटी आहे. मात्र, संकटाकडं टँकर आणि तात्पुरत्या मदतीच्या पलीकडे जाऊन ‘संधी’ म्हणून कसं पाहायचं, हे समजून घेणं महत्त्वाचं ठरतं.
आशियाई क्रीडास्पर्धेत भारताची पदकसंख्या यंदा कमी झाली असली, काही प्रमाणात समाधानकार आहे. पारंपरिक खेळांबरोबरच सांघिक खेळ, तिरंदाजी आणि महिला खेळाडूंची दमदार कामगिरी केली आहे. या कामगिरीतून भारताला काय मिळालं, काय हुकलं आणि पुढील ऑलिम्पिकसाठी कोणत्या दिशेने वाटचाल करावी लागेल, याचा घेतलेला हा आढावा.
जपानच्या भूमीत तिरंगा उंच फडकावत भारतीय महिला क्रिकेट संघानं आशियाई क्रीडा स्पर्धेत सुवर्णपदकावर नाव कोरलं. पदकतालिकेतील स्थानात भारताची प्रतीक्षा संपवत मिळालेला हा विजय केवळ एका सामन्यापुरता मर्यादित नसून, जागतिक पटलावर भारतीय महिला क्रिकेटच्या वाढत्या प्रभावाची आणि सातत्याची साक्ष देणारा ठरला आहे. देशाचा अभिमान उंचावणार्या या ऐतिहासिक सुवर्णकामगिरीकडे आता जगाचं लक्ष वेधलं गेलं आहे.
भारतामध्ये खेळांची सध्याची परिस्थिती खूप उत्साहवर्धक आणि विकसित होत आहे. विविध क्रीडा प्रकारांमध्ये भारतीय खेळाडूंची कामगिरी जागतिक स्तरावर उठून दिसत आहे आणि खेळांबद्दल लोकांमध्येही वाढती आवड दिसून येत आहे. आंतरराष्ट्रीय स्तरावर भारतीय खेळाडूंची कामगिरी आणि विविध क्रीडा उपक्रमांत गुंतवणूक वाढल्यामुळे. देशातल्या युवा खेळाडूंना जागतिक पातळीवर खेळण्याच्या संधी मिळत आहेत.
राष्ट्रकूल क्रीडा स्पर्धा भारतासाठी नेहमीच खास राहिल्या आहेत. ही स्पर्धा खरं तर ऑलिम्पिक, जागतिक स्पर्धा आणि आशियाई खेळांच्याही खालची. पण, जागतिक स्तरावर भारताची पहिली ओळख या स्पर्धांमुळे झाली. अंजली भागवत, सीमा शिरुर आणि दीपाली देशपांडे यांचा नेमबाजीतील उदय या स्पर्धेतून झाला. तिथून नेमबाजांना ओळख मिळाली. मुष्टीयुद्धातील भारतीय हुकूमत इथेच पहिल्यांदा प्रस्थापित झाली. आणि पुढे या दोन्ही खेळांत भारताने ऑलिम्पिक पदकांपर्यंत मजल मारली. यावेळी मात्र चित्र थोडं वेगळं होतं. राष्ट्रकूल स्पर्धेत नेमबाजी, कुस्ती हे
नाना पाटेकर...दमदार अभिनयाने हिंदी चित्रपटसृष्टीत स्वतःच्या नावाचा दबदबा निर्माण करणारा कलावंत. स्वतःच्या टर्म्सवर आयुष्य जगलेल्या या मनस्वी कलावंताने प्रत्यक्ष आयुष्यातही अनेक भूमिका केल्या. सर्वच समरसून केल्या आणि अविस्मरणीय. ‘नाम फाउंडेशन’च्या माध्यमातून त्यांच्यातील संवेदनशील आणि कृतिशील समाजसेवकाचं रूप सर्वांनी पाहिलं. त्यांच्यातला शेतकरी स्वत:च्या शेतात राबत होता, घाम गाळून सोनं पिकवत होता आणि एखाद्या सर्वसामान्य शेतकर्यासारखा रस्त्याच्या कडेला उभं राहून शेतात पिकलेलं विनासंकोच विकतही होता. कलावंत म्
दिनांक 26 ऑगस्ट 2026 या दिवशी डॉ.पांडुरंग रामचंद्र किनरे यांचे वृद्धापकाळाने निधन झाले. त्यांचे वय 88 वर्षे होते. संघसंस्थापक परम पूजनीय डॉक्टर हेडगेवार म्हणत असत की, ‘संघाचा कार्यकर्ता कार्यावर निष्ठा असलेला, समर्पित वृत्तीचा तर हवाच, पण तो चतुरसुद्धा असलाच पाहिजे.’ डॉ.किनरे हा या सगळ्या गुणांचा आणि चतुरपणाचा समावेश असलेला यशस्वी कार्यकर्ता होता.
‘जनता सहकारी बँके’चे माजी अध्यक्ष, ‘डेक्कन एज्युकेशन सोसायटी’चे माजी अध्यक्ष, ‘भांडारकर प्राच्यविद्या संशोधन संस्थे’चे माजी विश्वस्त, ‘महाराजा शिवछत्रपती प्रतिष्ठान’चे माजी विश्वस्त, ‘सहकार भारती नागरी बँक विभागा’चे मार्गदर्शक, ‘मोरया हॉस्पिटल-चिंचवड’चे माजी विश्वस्त आणि राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचे ज्येष्ठ स्वयंसेवक अरविंद केशव खळदकर यांचे वयाच्या 84व्या वर्षी अल्पशा आजाराने नुकतेच निधन झाले. त्यांच्या पवित्र स्मृतीस आदरांजली वाहणारा हा लेख.
सेवाभारतीच्या माध्यमातून केशवरावांनी आपल्या आयुष्याची दुसरी इनिंग पूर्वांचलासारख्या आव्हानात्मक क्षेत्रात सुरू केली होती. समर्पण हा त्यांच्या स्वभावाचा स्थायीभाव होता. संघकार्य हीच त्यांची ऊर्जा आणि समाजसेवा हाच त्यांचा श्वास होता. त्यांचे जीवन हे खर्या अर्थाने सेवा, संघटन, राष्ट्रभक्ती, शिस्त, समर्पण आणि निःस्वार्थ कर्मयोगाचे एक प्रेरणादायी उदाहरण आहे.
विवेक पुस्तक प्रकाशनतर्फे 13 एप्रिल 2026ला म्हणजेच भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर जयंतीच्या पूर्वसंध्येला पद्मश्री रमेश पतंगे लिखित ‘डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचे संवैधानिक चिंतन’ हे पुस्तक प्रकाशित होत आहे. पुस्तकातील एक प्रकरण विवेकच्या वाचकांसाठी...
गांधीजींची जडणघडण कशी झाली, महात्मा गांधींच्या चिंतनावर भगवद्गीता आणि उपनिषदे यांचा कसा प्रभाव होता...
साईबाबांची सम्यक ओळख करून देणारा आशयपूर्ण पुस्तक - साई माझा सांगाती
आपण आत्मचरित्रे, चरित्रे वाचलेली असतात. हे दोन्ही साहित्यप्रकार सर्वश्रुत आहेत. मात्र ”विचार-चरित्र” हा एक आगळावेगळा चरित्रप्रकार एका पुस्तकाच्या निमित्ताने समोर आला, ते पुस्तक म्हणजे रवींद्र गोळे लिखित ’गिरीश प्रभुणे-जसे कळले तसे’ हे होय!
भारतीय ज्ञानपरंपरेमध्ये विशिष्ट विषयाचे ज्ञान पूर्वीपासून अस्तित्वात होते असे एखाद्या भारतीय अभ्यासकाने सांगितले तर त्यावर विश्वास बसत नाही, परंतु तीच गोष्ट एखाद्या पाश्चिमात्य विद्वानाकडून ऐकली की मग मात्र ती पटते, अशी अनेक भारतीयांची मानसिकता असते. आयआयटी कानपूर येथून डॉक्टरेट मिळवलेल्या भास्कर कांबळे यांच्या बाबतीतही असेच झाले.
‘विवेक प्रकाशन’ गेली अनेक वर्षे राष्ट्र व समाजोपयोगी विषयांवर अभ्यासपूर्ण अशी पुस्तके प्रकाशित करीत असतेच. त्याशिवाय मानवाचे आरोग्य व्यवस्थित असेल तर समाज निरोगी राहू शकेल, या भावनेने योगाचार्य मनोज पटवर्धन यांची पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. यंदाच्या योग दिनानिमित्त योगाचार्य मनोज पटवर्धन यांचे ‘प्राणायाम - एक अमृतानुभव’ हे पुस्तक प्रकाशित करीत आहे. याच पुस्तकातील ही प्रस्तावना.
‘पुत्र ज्ञानदेवतेचा’ या गौरवग्रंथाच्या रूपाने बाळशास्त्रींच्या कर्तृत्वाचा पट वाचकांसमोर प्रस्तुत होत आहे. संपादक आशुतोष अडोणी यांनी प्रस्तुत ग्रंथाच्या प्रस्तावनेतून बाळशास्त्रींच्या विचारांचे सूत्र आणि चिंतनाची व्यापकता यांचे उत्कृष्ट विवेचन केले आहे.
अमेरिका, इंग्लंड, युरोप अशा प्रसिद्ध देशांवर अनेक प्रवासवर्णने वाचायला मिळतात; पण एक असा देश ज्याबद्दल मी तरी फारशी पुस्तके बघितली नाहीत. ते नाव म्हणजे नायजेरिया. हे नुसतंच प्रवासवर्णन नाही, तर ही लेखकाची एक छोटीशी कहाणी आहे. फारसा नावारूपाला न आलेला असा हा नायजेरिया. लेखक राजेश कापसे यांनी आरोग्य विभागातील नोकरी करून तिथली माणसं, परंपरा, चालीरीती समजून घेऊन हे पुस्तक लिहिले आहे.
"Hindus in Hindu Rashtra" या पुस्तकात काश्मिरी हिंदूंवर झालेला अन्याय, 1995 वक्फ कायदा, शिक्षण क्षेत्रातील घटना दुरुस्तीचा हिंदू शाळांवर झालेला परिणाम, देशात कशा प्रकारे हिंदूंवर अन्याय झाला आहे. याची पुराव्यानिशी मांडणी लेखकांनी केली आहे भारतात हिंदू बहुसंख्याक (तेही विभागलेले) असले, तरी जगात अल्पसंख्याक आहेत. अत्यंत छोट्या पण हिंदूंच्या डोळ्यात अंजन घालणार्या पुस्तकाविषयी...
आद्य सरसंघचालक डॉ. केशव बळीराम हेडगेवार आणि श्रीगुरुजी गोळवलकर या दोन विभूतींनी संघभाव कसा जगला, याचे सखोल चिंतन ज्येष्ठ विचारवंत आणि अभ्यासक रमेश पतंगे यांनी या पुस्तकातून केले आहे.
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua.
‘केशवार्पण’ हे पुस्तक म्हणजे प्रकल्प चालवणारे कार्यकर्ते आणि लाभार्थी यांच्या भावबंधनाचे अप्रतिम चित्रण आहे. यानिमित्त प्रकल्पाच्या मूळ प्रेरणेचे आणि त्या प्रेरणेला मध्यवर्ती ठेवून कार्य करणार्या कार्यकर्त्यांच्या मनोभावाचे दर्शन झाले आहे. आपल्या आसपास दिसणार्या समस्यांवर शोधलेले उत्तर म्हणजे हे प्रकल्प आहेत. त्यांचे स्वरूप कमी-जास्त असेल, पण त्यामागची भावना उदात्त आहे, हे या पुस्तकातून लक्षात येते.
उद्योग, व्यवसाय उभा करणं हे तसं एकट्याचं काम नाही. ते टीमवर्क आहे. व्यवसाय उभा राहण्यासाठी किंवा वाढवण्यासाठी अनेकांचा हातभार, सहकार्य लागत असतं, तेव्हा व्यवसाय उभा राहतो, मोठा होतो. यासाठी एक इकोसिस्टिम तयार करणं गरजेचं असतं. हीच गरज ओळखून देशातली आघाडीची सॉफ्टवेअर कंपनी असलेल्या पर्सिस्टंट सिस्टम्सचे संस्थापक डॉ. आनंद देशपांडे यांनी 2013 मध्ये देआसरा फाउंडेशनची मुहूर्तमेढ रोवली आणि कामाला सुरुवात झाली. देआसरा फाउंडेशनचा मुख्य उद्देश आहे नवे उद्योजक निर्माण करणं, जे उद्योग करत आहेत त्यांना आणखी मोठं होण्या
राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाने शताब्दी वर्षाचे औचित्य साधत आगामी काळातील कामासाठी घोषित केलेल्या पंचसूत्रीपैकी, ’सामाजिक समरसता’, या सूत्राभोवती साप्ताहिक विवेकने दीपावली विशेेषांक 2025 साठी ‘कथा समरसतेच्या’ ही कथालेखन स्पर्धा आयोजित केली होती. या स्पर्धेतील प्रथम आणि द्वितीय विजेत्यांच्या कथा दिवाळी अंकात प्रसिद्ध करण्यात आल्या आहेत. पारितोषिक प्राप्त उर्वरित दोन कथा नियमित अंकामध्ये प्रसिद्ध करत आहोत... त्यातील उत्तेजानार्थ क्रमांक प्राप्त संतोष पाटील यांची कथा...
राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाने शताब्दी वर्षाचे औचित्य साधत आगामी काळातील कामासाठी घोषित केलेल्या पंचसूत्रीपैकी, ’सामाजिक समरसता’, या सूत्राभोवती साप्ताहिक विवेकने दीपावली विशेेषांक 2025 साठी ‘कथा समरसतेच्या’ ही कथालेखन स्पर्धा आयोजित केली होती. या स्पर्धेतील प्रथम आणि द्वितीय विजेत्यांच्या कथा दिवाळी अंकात प्रसिद्ध करण्यात आल्या आहेत. पारितोषिक प्राप्त उर्वरित दोन कथा नियमित अंकामध्ये प्रसिद्ध करत आहोत... त्यातील तृतीय क्रमांक प्राप्त डॉ. अविनाश भोंडवे यांची कथा...
राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाने शताब्दी वर्षाचे औचित्य साधत आगामी काळातील कामासाठी घोषित केलेल्या पंचसूत्रीपैकी, 'सामाजिक समरसता’, या सूत्राभोवती साप्ताहिक विवेकने दीपावली विशेेषांक 2025 साठी ‘कथा समरसतेच्या’ ही कथालेखन स्पर्धा आयोजित केली होती. त्यातील द्वितीय क्रमांक विजेती कथा..
Vivek saptahik - साप्ताहिक विवेक
संघ जगणारा माणूस
Indian Politics Changed After 2014: नवभारताची स्पंदने भाग १: २०१४ नंतर कसा बदलला राजकारणाचा सारीपाट?
नवभारताची स्पंदने भाग 2: हिंदुत्वाची नवी परिभाषाराष्ट्रवाद आणि विकास
आकर्षक देखावे हे ‘या’ गणेशोत्सव मंडळाचे वैशिष्ट्ये